دو میراث جهانی بشر (مینیاتور و چوگان) که نام ایران را بر خود دارند و اصفهان جایگاه پررنگی در خلق و میراثبانیشان دارد، بر جلد شماره جدید کتاب مجله گردشگر مثبت نقش بستند؛ آن هم بر جلد مطبوعهای که مجموعهای صدتایی است از میراث ناملموس ثبت ملیشده اصفهان و میراث ناملموس ثبت جهانیشده ایران به صورت مصور و به دو زبان فارسی و انگلیسی. همین هم دلیلی شد برای یک رونمایی نمادین و ویژه در خانهای که مأمن میراثبانان و حاصل عشق زوجی هنرمند و هنرپرور است.
مراسم به دلیل شرایط زمانه، با حضور تعدادی اندک و رعایت پروتکلهای بهداشتی در آتلیه استاد، برگزار شد؛ فضایی که وقتی به دیدنش میروی، هنر تو را در آغوش میگیرد، بر قالیچههایی قدم میزنی که طراحیهای استاد را بر خود دارند، به دیوارها شانه به شانه، آثار مینیاتور مکتب صفوی در قابهای شکیل و امضادار خاتم نصب شدهاند و حاصل خوشقریحگی استاد نه فقط بر بوم که بر انواع فلز، چوب و متریال مختلف نشستهاند و دیوارهای اتاقها و راهروها را مزین کردهاند.
همین هم است که شهردار اصفهان در بدو ورود، تأکید میکند: «اینجا یکی از موزههای مهم اصفهان است» و امیرهوشنگ جزیزاده با طنز و خوشقریحگی همیشگیاش بیدرنگ ابراز امیدواری میکند که به زودی کتاب مجموعه آثارش توسط شهرداری اصفهان منتشر و موزهای برای مینیاتور اصفهان در این شهر برپا شود.
یک تیر به نام من ز ترکش برکش!
مراسم دیدار با استاد فرزانه مینیاتور با روایت او از آثارش آغاز میشود؛ شهردار و مهمانان در فضای آتلیه قدم میزنند و استاد درباره برخی از آثارش گاهی شوخطبعانه و گاهی شاعرانه، توضیحاتی برای حضار ارائه میکند. «شادی بطلب که حاصل عمر دمی است» شعری است بر گوشه اثری زیبا تکیه داده شده به ستونی که عکس علامه ملاعبدالکریم گزی، پدربزرگ استاد جزیزاده، را بر خود دارد. شکار شیر زرد، «فردوسی و ققنوس» و معراج حضرت رسول (ع) سه اثر جذاب دیگر مجموعهاند که اولی را بر جلد انگلیسی همین شماره تازه گردشگر مثبت هم میبینیم. کمی جلوتر، استاد به تابلویی تکیه داده شده به دیوار اشاره میکند و شعری را که منبع الهام اثر بوده، از بر میخواند: «یک تیر به نام من ز ترکش برکش/ وآن گه به کمان عشقی سخت اندرکش/ گرهیچ نشانه خواهی اینک دل و جان/ از تو زدنی سخت و ز من آهی خوش».
از مقبره صائب و هتل عباسی تا فرشها و میزهای خاتم!
مهدی تمیزی، معاون فرهنگی هنری سازمان فرهنگی شهرداری اصفهان که روزگاری در هنرستان هنرهای زیبای اصفهان شاگرد استاد جزیزاده بود و حالا استاد از سر قدردانی و تفقد، او را همشاگردی لقب میدهد، در میانه بازدید، رو به شهردار، توضیحاتی را درباره اهمیت آثار استاد جزیزاده ارائه میدهد. به روایت تمیزی، یکی از ویژگیهای مهم آثار استاد امیرهوشنگ جزیزاده، پیروی او از مینیاتور مکتب صفوی است؛ چنانکه قلمگیری در آثار او حرف اول را میزند و فقط هرجا نیاز باشد، رنگ به آثار افزوده میشود. نکته مهم بعدی هم اینکه آثار جزیزاده به دلیل قوت و دقت موجود در طراحیها، قابلیت تبدیلشدن به مدیاهای مختلف را دارند؛ چنان که حالا فرشهایی بر مبنای طراحیهای او بافته شدهاند، مقبره صائب با طراحیهای او کاشیکاری شده و تمام آجرکاریها و کاشیکاریهای ورودی هتل عباسی هم بر مبنای قلم او خلق شدهاند. حتی شماری آثار کاربردی مثل میزهای منبت و خاتم وجود دارند که نقوشی به قلم استاد را بر خود دارند. به گفته تمیزی، از جمله ویژگیهای قابل توجه آثار امیرهوشنگ جزیزاده این است که اکثر آثار، در فرم دایره طراحیشدهاند و از تخیل فوقالعادهای برخوردارند؛ تا جایی که برخی از آنان به فضاهای سوررئالیستی نزدیک شدهاند.
جشن رونمایی از یک خدمت فرهنگی مدیریت شهری
امیر طاهری، مدیرعامل گروه رسانهای اصفهان زیبا، در سخنانی از شماره جدید مجله گردشگر مثبت با عنوان یک «خدمت فرهنگی به شهر اصفهان» یاد و تصریح میکند: «انتشار مجله گردشگر مثبت اتفاق خوبی است که طی چند سال اخیر در اصفهان رقم خورده و خوشحالم که ما هم کمک کردیم تا این خدمت فرهنگی به شهر اصفهان و کشور متوقف نشود. با توصیهها و کمکهای شهردار اصفهان این امکان برای ما فراهم شد تا شماره چهارم گردشگر مثبت را منتشر کنیم و بنا داریم در سطح گسترده به توزیع آن بپردازیم.» به روایت او، پیش از این، سه مجلد دیگر از این مجله چاپ شده و شماره چهارم به معرفی میراث ناملموس ایران و اصفهان اختصاص یافته است.
طاهری اضافه میکند: «چون بحث میراث ناملموس بود، گزینههای زیادی داشتیم. ولی جدیترین موضوع این بود که بحث نگارگری و مینیاتور به عنوان میراثی که در جهان به رسمیت شناخته شده، میتواند بهترین گزینه روی جلد قرارگرفتن باشد و البته چه هنرمندی بهتر از استاد جزیزاده که بتوانیم اثری از او را بر مجموعه تازه داشته باشیم. بنابراین با کمک و راهنمایی جناب آقای تمیزی جلدهای مجله را به دو اثر از آثار استاد، مزین کردیم.»
سردبیــــــــر روزنامه اصفهان زیبا تصریح میکند: «به نظرم انتشار گردشگرمثبت یکی از افتخارهای مدیریت شهری است که در کنار همه اتفاقهای خوبی که در شهر میافتد این خدمت فرهنگی را هم برای شهر و تمام کشور رقم زدهاست.»
پس از این صحبتها، کیک تولد استاد جزیزاده مهیا میشود. این کیک تولد 88 سالگی، دوصد چندان شیرین است. چنانکه دلشان نمیآید برش بخورد و وقتی تولدت مبارک میگوییم، فقط گوشه سپید کیک را برش میدهند؛ تصویر رنگینی از طرح جلد گردشگرمثبت با اثر مینیاتور استاد جزی زاده به نام چوگان بر قلب سپید شیرین، نقش بسته است.
رونمایی از اثری فرهنگی در خانه یکی از نوادر فرهنگی و هنری
محمد عیدی نجفآبادی، معاون فرهنگی شهردار اصفهان هم یکی از مهمانان خانه استاد است. رئیس سازمان فرهنگی، اجتماعی و ورزشی شهرداری اصفهان در گفتوگویی که به صورت ویدئویی در منزل استاد تهیه شد، درباره این مراسم تصریح کرد: «استاد جزیزاده یکی از نوادر و ذخایر فرهنگی و هنری اصفهان هستند. میـــــراثبان و میـــــراثدار مکتب نگارگری اصفهان. استاد، جزو بقیهالسلف بزرگانی هستند که اصفهان به وجود آنان همواره نامی بوده است.» ویدئوی این دیدار را میتوانید در سایت روزنامه اصفهان زیبا (isfahanziba.ir) و صفحه اینستاگرام گردشگرمثبت به این آدرس مشاهده کنید: (instagram.com/gardeshgarmag)
چهارمین شماره کتاب مجله گردشگر مثبت در بهار 1400، با موضوع معرفی 100 میراث ناملموس ایران در قالب 350 صفحه گلاسه مصور، به دو زبان فارسی و انگلیسی منتشر شد.
دبیری این مجموعه بر عهده نفیسه حاجاتی و مدیریت هنری اثر بر عهده محمد حسن لطیفی بوده است.
همچنین جای تاکید دارد که این شماره ویژه با همکاری فریدون اللهیاری، مدیرکل میراث فرهنگی استان اصفهان، فهیمه نقاش زرگر کارشناس ثبت آثار اداره کل میراث استان و تلاش گروهی از نویسندگان، عکاســـــان، مترجمان، طراحان و ویراستاران منتشر شده اســـــت و علاقهمندان برای خریداری «صد گنج عیان نهان» میتوانند با شماره 03132229512 تماس بگیرند.
