اگر مزاج شما در حد اعتدال باشد، سلامت روحی و جسمی بهتری خواهید داشت. بنابراین اگر بدنی با مزاج معتدل ندارید، باید اقدامات لازم را انجام دهید تا ضمن برخورداری از سلامت هرچه بیشتر، همیشه روحیه بهتری داشته باشید.
اقدامات گرممزاجان
اگر در سن جوانى هستید (اغلب مردان و پسران در سن جوانی و پایینتر از آن، گرممزاج هستند)، باید به سمت سردکردن مزاج حرکت کنید به این صورت که:
در جای خنکی زندگی کنید که محل وزیدن باد شمال باشد؛ بهخصوص در فصل تابستان این مورد رعایت شود.
از ورزش زیاد و حرکت در آفتاب اجتناب کنید.
اگر فصل تابستان باشد، در آب نسبتا سرد حمام کنید و اگر غیر این فصل باشد، در آب نیمگرم حمام کنید و از حمام بسیار گرم و سونا دوری کنید.
باید چهار ساعت قبل از رفتن به حمام، کمی غذا میل کنید و در حمام، آبى برای شستوشو مصرف کنید که در آن بنفشه و نیلوفر و سایر گیاهان (خنک مزاج) جوشانیده باشید و در آن آب، مدت کوتاهی بنشینید و سر را با لعاب اسفرزه و ختمى بشویید و بعد از شستن، بدن خود را با صندل و گلاب خوشبو سازید.
از ماهی تازه و گوشت بزغاله و جوجه مرغ و خروس با آبغوره و آب انار ترش و کدو و کاهو به تناوب غذا تهیه و میل کنید.
از میوهها شفتالو، زردآلو، توت سیاه، گلابی و از سبزیها، کاهو، خرفه، اسفناج، خیار و کدو میل کنید.
از شربتها سکنجبین و شربت ریواس و زرشک و لیمو بنوشید.
در زمستان از مرکبات غافل نشوید و بدانید که خوردن نارنج، لیمو، نارنگى، پرتقال و امثال اینها بسیار مفید است.
اقدامات سردمزاجان
اگر داری مزاج سرد هستید، باید چنین اقداماتی انجام دهید:
اگر بخواهید به سمت مزاج معتدل سوق پیدا کنید، باید غذایى که دارای مزاج گرم و در رطوبت و خشکی معتدل باشد، مصرف کنید. مثل گوشت گوسفند یا بز جوان که با زیره و دارچین و پیاز پخته شده باشد.
از سبزیها هم بهتر است ترب، نعنا، شاهی، تره و ترخون بخورید و از میوهها آنچه بسیار شیرین باشد، مصرف کنید. از شیرینیها نیز آنچه از شکر و عسل و گردو و بادام تهیه شده باشد، میل کنید.
از نوشیدن آب یخچالی(بسیار سرد) اجتناب کنید.
از عطرها عطرهای حاصل از نرگس، گل شببو یا زنبق ببویید.
در مکان گرم زندگی کنید و از رفتن به مکانهای سرد خودداری کنید.
به شدت ورزش کنید و پیش از ورزش، بدن را ماساژ دهید.
حمام گرم بروید و آب گرم که در آن بابونه و مرزنجوش و اکلیل الملک جوشانیده باشید، استفاده کنید.
کمی در آن بنشینید؛ اما استحمام طولانیمدت نداشته باشید که باعث خشکى بدن میشود.
توجه داشته باشید که بعد از استحمام بهخصوص در فصول سرد از خانه بیرون نروید و در معرض هوای سرد قرار نگیرید. ضمنا بعد از بیرونآمدن از حمام بر بدن عطر گرم بزنید.
اقدامات مرطوب (تر) مزاجان
اگر دارای مزاج مرطوب هستید، باید چنین اقداماتی را انجام دهید:
برای سوق به سمت اعتدال، باید غذاهای خشکاننده مزاج مثل گوشت شکار و نمک سود و ماهى شور و گوشت کبک و تیهو که با ادویه گرم طبخ داده شده باشد، میل کنید.
در مکانهای مرتفع که آفتاب به آن بتابد و از نم و رطوبات محفوظ باشد، زندگی کنید.
حرکت و ورزش را هنگامی که معده شما خالی است، انجام دهید.
در حمام زیاد نمانید و در آبى که در آن بابونه و بومادران و شوید جوشانیده باشید، بنشینید.
از پرخوری و پرخوابی پرهیز کنید.
اقدامات خشک مزاجان
اگر دارای مزاج خشک هستید اقدامات لازم برای شما چنین است:
برای سوقدادن به سمت اعتدال، باید غذاهای مرطوبکننده مثل گوشت ماهى تازه یا گوشت بزغاله بخورید و غذاهایى که با کدو و اسفناج و خرفه پخته باشید، میل کنید.
از میوهها بادام، انجیر، انگور، شفتالو و خربزه و از سبزیها باقلای تازه مصرف کنید.
باید در جایی که حوالى آن آب بسیار پاشیده باشید و به آبها و فوارهها نزدیک باشد، زندگی کنید.
از کمبود خواب و استراحت و آسایش بپرهیزید و به اندازه کافی بخوابید و استراحت کنید.
در آبى که در آن نیلوفر و بنفشه و پوست کدو جوشانیده باشید، بنشینید.
از ورزش زیاد، راهرفتن در آفتاب، بىخوابى، زیاد در حمامماندن و تنشهای روحی دوری کنید.



