به گزارش اصفهان زیبا؛ «هفتان» که آن را دیهی از دهستان جی به شمار آوردهاند، در مشرق اصفهان واقع است و دیه بزرگی نیست و در سال 1345 جمعیت آن 397 نفر ذکر شده؛ اما در حال حاضر، بیشک جمعیت آن بیشتر است. در این دیه، به دلیل نزدیکی با جی، شهرگرایی بسیار نفوذ دارد و روستا و آداب روستایی دارد از آن رخت برمیبندد (مهریار: 1382، 885) این محله در ابتدا دیهی واقع در درب دروازه اصفهان و دارای آبهای جاری بوده است و هرچه شهر رو به خرابی میرفت، از شهر دور میشد و هنگام عمران و آبادی از محلات شهر بوده است (رفیعی مهرآبادی:1352، 274).
در منابع موجود، این دیه را گاهی «هفتدان» و گاهی «هفدان» ذکر کردهاند و در تداول عامه، گاهی آن را «هفدون» و گاهی «هفتون» تلفظ میکنند که هر دو، بهحکم قریب المخرج بودن حرف «تا» و «دال»، یک صورت است اما صورت صحیح آن «هفدان» است. این نام از دو جزء «هف+دان» ترکیب یافته است. دان، پسوند ظرفیت و محل است و بنابراین، «هف» باید چیزی باشد که در محل هفدان هم بگنجد و هم زیاد باشد تا محل به آن منسوب شود و مشخص است که اگر «هف» را مصحف و تغییریافته «هفت» بدانیم، «هف» چیزی نیست که در جهان خار ج وجود داشته باشد.
بهعلاوه، «هف» در هیچ فرهنگی به این صورت وجود ندارد. حقیقت آن است که «هف» در اینجا، تغییریافته صورت «اَپ» است که در اوستایی و پهلوی وجود دارد و در فارسی به صورت آب درآمده است. اگر صورت پهلوی آب را ملاحظه کنیم، اَپ بهصورت «هف» هم خوانده میشود. چونکه حرف «ه» و «اَ» و همچنین «پ» و «ف»، در پهلوی به یک صورت نوشته میشود؛ بنابراین واژه «هف» معادل آب است و هفدان، صورت دیگری از آبدان است که بهحکم تلفظ دیگرگون پهلوی، از صورت آبدان بهصورت هفدان درآمده، ولی به همان معنا رایج شده است.
با عنوان آبدان، امکنه بسیاری در اطراف کشور نامبردار است، از آن جمله آبدار در تبریز، شهر بابک، ملایر و غیره و آبدان در بوشهر، جیرفت، سراوان و غیره.آنچه گفته شد، بر اساس واژه آب بوده که جزء عمده نامواژههاست، ولی ممکن است جزء اصلی واژه هفتان، هفت بهاضافه «ان» باشد که در تداول عامه، الف ممدود ماقبل آخر آن به «و» تبدیل شده است (مهریار:1382، 886 و 885). مظهر چشمه هفتون به عرض 15 تا 18 متر در فاصله 500 متری از ایستگاه سرچشمه، واقع در خیابان مدرس، ضلع شمالی شهر اصفهان قرار دارد. این چشمه در مسیر خود پس از گذشتن از پل طوقچی و خیابان سروش، همچنان به مسیر خود ادامه میداد و پس از طی چند کیلومتر به ده هفتون میرسید. عرض مسیر چشمه، بین 1.5 تا 18 متر متفاوت بود.(شفقی:1353، 105).
