روایت سومین جشنواره صنایع‌دستی اصفهان

جشنواره صنایع دستی اصفهان؛ احیای هنرهای سنتی با دستان نوجوانان

در جهان امروز که منشأ انحراف‌ها زیادشده و هجوم فرهنگی علیه یک مملکت اسلامی به اوج خود رسیده است، اگر به حفظ ارزش‌ها و پرورش استعدادهای نوجوانان به‌عنوان حاملان اصلی فرهنگ نپردازیم، این استعدادها جذب کارهای بیهوده و عامل تباهی جامعه خواهد شد.

تاریخ انتشار: ۱۱:۱۳ - دوشنبه ۵ خرداد ۱۴۰۴
مدت زمان مطالعه: 4 دقیقه
جشنواره صنایع دستی اصفهان؛ احیای هنرهای سنتی با دستان نوجوانان

به گزارش اصفهان زیبا؛ در جهان امروز که منشأ انحراف‌ها زیادشده و هجوم فرهنگی علیه یک مملکت اسلامی به اوج خود رسیده است، اگر به حفظ ارزش‌ها و پرورش استعدادهای نوجوانان به‌عنوان حاملان اصلی فرهنگ نپردازیم، این استعدادها جذب کارهای بیهوده و عامل تباهی جامعه خواهد شد.

لذا سنین نوجوانی به‌عنوان حساس‌ترین دوران زندگی، زمانی است که انسان فراغت زیادی دارد و بایستی برای آن برنامه‌ریزی شده تا به‌گونه‌ای مناسب در فعالیت‌های مفید صرف شود.

مراکز هنری و آموزشی هستند که باوجود امکانات و توانایی‌های بالقوه می‌توانند یکی از بهترین شاخصه‌ها برای رشد و توسعه هنری و فرهنگی اقشار جامعه باشند و حضور در فعالیت‌های هنری، فرهنگی و آموزشی می‌تواند زمینه‌ساز ارتقای سطح فرهنگی و فکری افراد جامعه، بالأخص نوجوانان باشد.

مدتی پیش، با گذر از مغازه‌های صنایع‌دستی در میدان نقش‌جهان، به ادامه این راه اندیشیدم. چه کسانی این هنرها را یاد می‌گیرند و ادامه می‌دهند؟ در این روزها، خبری خوشایند در همین زمینه یافتم: برگزاری سومین جشنواره صنایع‌دستی خلاق، با همکاری اداره آموزش‌وپرورش و شهرداری اصفهان.

توسعه و ترویج صنایع‌دستی به کمک نوجوانان

رئیس اداره فنی‌وحرفه‌ای و کاردانش اصفهان دررابطه‌با برگزاری سومین جشنواره صنایع‌دستی خلاق به کمک نوجوانان می‌گوید:

«سومین جشنواره صنایع‌دستی خلاق، ویژه هنرجویان و هنرآموزان هنرستان‌های اصفهان، توسط اداره‌کل آموزش‌وپرورش استان اصفهان با همکاری شهرداری اصفهان و همراهی سازمان میراث‌فرهنگی و صنایع‌دستی استان اصفهان در راستای توسعه و ترویج صنایع‌دستی با رویکرد خلاقیت و بازار کار و احیای این صنعت در 9 زمینه در حال برگزاری است.

این 9 حوزه شامل طلا و جواهر، قلم‌زنی، فرش، دوخت‌های سنتی، خاتم‌کاری، نگارگری و نقاشی ایرانی، تذهیب و تشعیر، سراجی و قلمکاری است.

در این دوره از جشنواره حدود ۴۵۰ هنرستان از طرح استقبال کردند و برگزیدگان هنرستان‌ها با مجموع 813 اثر در دو سطح هنرآموزی و هنرجویی به رقابت می‌پردازند که پس‌ازآن آثار برگزیده نوجوانان به مرحله استانی راه خواهند یافت.

در مرحله استانی، ابتدا تصاویر آثار موردارزیابی قرار خواهند گرفت؛ سپس صاحبان آثار به مرحله راستی‌آزمایی معرفی می‌شوند. در مرحله راستی‌آزمایی داوران به بررسی اصل اثر می‌پردازند و با بررسی علمی، به ساخت اثر توسط شرکت‌کنندگان اطمینان حاصل می‌کنند.

درنهایت، آثار برگزیده هیئت‌داوران در سومین نمایشگاه فن‌نما به نمایش عموم گذاشته‌شده و مراسم اختتامیه و تجلیل از برترین‌های جشنواره برگزار می‌شود.»

احمدرضا انصاری در ادامه اهداف جشنواره را شرح می‌دهد:

«این رویداد می‌تواند سرآغاز اتفاق‌های خوشایند بسیاری باشد: حفظ و احیای میراث‌فرهنگی، حمایت از هنرهای سنتی و صنایع‌دستی و جلوگیری از فراموشی آن با ایجاد پشتوانه هنری در نسل جوان، تلفیق هنرهای سنتی با طراحی‌های نوین خلاقانه و بهره‌گیری از فناوری‌های جدید در تولید آثار به‌منظور ایجاد بازار فروش پویا توسط هنرجویان و هنرآموزان هنرستانی، فراهم‌کردن بستری برای عرضه محصولات هنرجویان در راستای حمایت از تولید صنایع‌دستی، معرفی هنرجویان مستعد و خلاق به استادان و سرمایه‌گذاران حوزه صنایع‌دستی در راستای نیل به شعار سال، آموزش و انتقال دانش به نسل جوان با برگزاری کارگاه‌ها، دوره‌های مهارت‌افزایی و نشست‌های تجربه‌گردانی توسط هنرمندان باسابقه این حوزه.»

هنرمندان آثار خلاقانه را نمی‌پذیرند!

او در ادامه می‌گوید:

«تاکنون دو دوره موفق این جشنواره برگزارشده که وجه تمایز این دوره جشنواره، برگزاری رویداد ساخت ابزار خلاقانه و پیوستارهای علمی، خلاقیت و کارآفرینی در صنایع‌دستی است.

بدیهی است که برگزاری جشنواره با چالش‌هایی مواجه است. برخی از هنرمندان سنتی یا مخاطبان محافظه‌کار، از پذیرش آثار خلاقانه سرباز می‌زنند؛ همچنین ما به جهت ایجاد یک زنجیره ارزش، به حمایت جامع صاحبان حرفه مرتبط، از هنرجویان مستعد هنرستان‌ها نیازمندیم.

تعدادی از هنرجویان با چگونگی اجرای فرایند راه‌اندازی و توسعه ایده خلاقانه به محصول و خلق ارزش اقتصادی آشنا نیستند. از سوی دیگر، فعالان این حوزه نیز روش‌های ایجاد ارزش اقتصادی از طریق مطلوبیت ناشی از مصرف محصول توسط مصرف‌کنندگان را نمی‌شناسند که جای کار بیشتر دارد.

ما امیدواریم در آینده با همکاری نهادهای مرتبط، بتوانیم این جشنواره را به‌صورت ملی و نه صرفا استانی برگزار کنیم. این جشنواره جدا از بحث رقابت، در سنجش آموزش هنرستان‌ها و کیفیت آن‌ها کمک‌کننده است.

پیوستارهایی که در جشنواره انجام می‌شود، در به‌روزرسانی اطلاعات هنرجویان و هنرآموزان و همچنین آشنایی با محیط واقعی مفید خواهد بود؛ لذا درصورتی‌که استانداری، اداره‌کل صمت و سازمان گردشگری ارتباط بین محیط واقعی کار و حمایت از هنرجویان را تسهیل کنند، هدف‌های ما برآورده می‌شود.»

رئیس اداره فنی‌وحرفه‌ای و کاردانش اصفهان نام طراح پوستر جشنواره و هدفی را که پشت طراحی آن بوده و سبب‌ شده است مورداستقبال مخاطبان قرار بگیرد، بیان می‌کند:

«پوستر این جشنواره طرحی جذاب و تأمل‌برانگیز را به خود اختصاص داده است که توجه مخاطبان را به خود جلب می‌کند. این طرح پرمعنا توسط یکی از هنرآموزان استان “غزال حسینی” طراحی‌ شده است.

ازآنجاکه موضوع جشنواره صنایع‌دستی است، نخستین نماد به‌کاررفته در پوستر، المان دست است که از دوره‌های پیشین به‌عنوان برند تصویری این رویداد شناخته می‌شود و به‌درستی مفهومی از هنر دستی را تداعی می‌کند.

دست‌های تصویرشده در پوستر با نقوش برگرفته از منسوجات تزیینی اصیل اصفهان طراحی ‌شده‌اند.

در این میان، دست پایینی که پایین‌تر از مکعب غیرممکن قرارگرفته، نماد آفرینش، تعلیق و پویایی است و دست بالایی با حالتی خلاقانه در حال تکمیل قطعه نهایی اثر بوده که نشانه‌ای از خلاقیت بصری هنرمند در خلق صنایع‌دستی است.

نحوه قرارگیری قطعه نهایی اثر در نوک انگشتان دست بالا به‌دقت و ظرافت خاص در فرایند تولید صنایع‌دستی اشاره دارد و رنگ‌های به‌کاررفته در این پوستر نیز از طیف رنگ‌های غالب در هنر صنایع‌دستی اصفهان انتخاب شده‌اند که هویت بومی و فرهنگی جشنواره را تقویت می‌کند.

در انتخاب قلم و عنوان نیز نگاه فرمالیستی حروف به‌مثابه تصویر موردتوجه قرارگرفته است؛ فرم قوی و پرپیچ‌وخم قلم شکسته‌نستعلیق، این امکان را فراهم کرده تا عنوان جشنواره در محل تلاقی دو وجه عمودی مکعب غیرممکن قرار گیرد و هم‌زمان در بالای پوستر نیز تکرار شود تا از خوانایی و درک پیام اطمینان حاصل شود.

مکعب غیرممکن که در مرکز پوستر طراحی‌شده، به‌عنوان عنصری پیچیده ازنظر بصری، القاکننده ذهن خلاق و تفکر هنرمندانه است. نقوش تزیینی استفاده‌شده در ساختار این مکعب نیز از هنر کاشی‌کاری لعاب‌دار مساجد تاریخی اصفهان الهام گرفته‌اند.

درمجموع، این پوستر جلوه‌ای هنرمندانه از فرهنگ تصویری، دقت در محتوا و وفاداری به اصالت صنایع‌دستی اصفهان را به نمایش می‌گذارد و مقدمه‌ای هنری برای آغاز سومین جشنواره صنایع‌دستی خلاق، ویژه هنرستان‌های فنی‌وحرفه‌ای و کاردانش استان خواهد بود.»