تا قبل از انقلاب اسلامی بهدلیل گرایش رایج به غرب و انجام اصلاحات اجتماعی و اقتصادی که در دهه 40 رخ داد، سبک و الگوی معماری در شهرها هم دگرگون شد. در این دوره بین معماران، هم الگوی بینالملل ترویج پیدا کرد و هم الگوی بومی احیا شد.
یکی از عوامل مهم در تعیین جایگاه شهرها در آینده، نقشی است که برای آنها در عرصه منطقهای و بینالمللی تعریف میشود؛ اصفهان نیز بهعنوان یکی از شهرهای گردشگرپذیر و دارای سابقه فرهنگی و تمدنی و همچنین معروف در بین هنرمندان و فرهنگدوستان جهان، باید بتواند در آینده از جایگاه بینالمللی خود و نقشی که در تاریخ جهان اسلام داشته، بهرهبرداری کند؛ اما این مهم نیازمند برنامهریزی است.
معماری دوره پهلوی دوم به سه بخش تقسیم میشود: دوره اول بین سالهای ۱۳۲۰ تا کودتای ۲۸ مرداد ۱۳۳۲ است. دوره دوم از سال ۳۲ شروع میشود و تا اوایل دهه ۴۰ و زمان اصلاحات ارضی ادامه دارد و دوره سوم هم برای بعد از اصلاحات ارضی تا پیروزی انقلاب اسلامی است.
آیندهپژوهی در سالهای اخیر توانسته است به عنوان یکی از روشهای مهم در برنامهریزی شهری، جای خود را در این حوزه تخصصی و موضوعی باز کند و به عنوان ابزاری در خدمت پژوهشها و همچنین سیاستگذاریهای شهری مورد استفاده قرار گیرد.
در سالهای اخیر محققان و پژوهشگران زیادی سعی کردهاند با فاصلهگرفتن از رویکردهای سنتی برنامهریزی، به شهر با نگاهی آیندهپژوهانه نظر بیفکنند.
در حوزه معماری به اواخر دوران سلطنت قاجار و دوران پهلوی اول، دوره گذار یا دوره انتقال گفته میشود.
وقتی بخواهیم درباره تحولات حوزه معماری خانهها صحبت کنیم، لاجرم باید این موضوع را در دورههای تاریخی مختلف موردبررسی و ارزیابی قرار دهیم. برای این کار از دوره صفویه شروع میکنیم و آن را مبدأ بررسی تحول در معماری خانهها قرار میدهیم.
آیندهنگاری یا آیندهپژوهی حوزهای است میانرشتهای که از طریق آن آیندهپژوهش درصدد است تا با هدف غلبه بر روشهای سنتی پژوهشها و پایشهای آماری، بتواند به منظور حل مسائل یک بخش موضوعی، افق جدیدی را پیشروی برنامهریزان بگشاید.
چندسالی است ایده «زیست خوب» بر بخشی از سنت تاریخ فکریفلسفی جهان غرب و شرق سایه افکنده است. البته ظهور این سنت در جهان غرب به ویژه آلمان به دوران بعد از جنگ جهانی دوم باز میگردد.
اصفهان پساجنگ به دنبال شهر و تجربه شهری است که روایتی از بقا، حکمروایی، پایداری انطباقپذیری و انعطافپذیری را داشته باشد. در نتیجه این شهر در پی ارائه الگویی در طرحریزی شهری است که به نحوی از آسیبپذیری کمتر و انعطافپذیری بیشتری برخوردار باشد.
از زمانی که شوراهای شهر در سال 78 تشکیل شد، توسعه شهری حداقل در شکل برنامهریزی آن شکلی نظاممندتر به خود گرفت. در دورههای مختلف مدیریت شهری، اعضای شورای شهر به تدوین برنامههای 5 ساله راهبردی پرداختند و در تدوین برنامه جامعه نیز نظارت و مشارکت داشتند.
برای شهرداری اصفهان، دهه 70 دهه سازندگی بود؛ در راستای دهه 60 که در شهرداری تحولات ساختاری و اداری گستردهای پدید آمد، در دهه 70 شهرداری تبدیل به نهادی شده بود آماده برای دوران پس از جنگ.