معماری دوره پهلوی دوم به سه بخش تقسیم میشود: دوره اول بین سالهای ۱۳۲۰ تا کودتای ۲۸ مرداد ۱۳۳۲ است. دوره دوم از سال ۳۲ شروع میشود و تا اوایل دهه ۴۰ و زمان اصلاحات ارضی ادامه دارد و دوره سوم هم برای بعد از اصلاحات ارضی تا پیروزی انقلاب اسلامی است.
آیندهپژوهی در سالهای اخیر توانسته است به عنوان یکی از روشهای مهم در برنامهریزی شهری، جای خود را در این حوزه تخصصی و موضوعی باز کند و به عنوان ابزاری در خدمت پژوهشها و همچنین سیاستگذاریهای شهری مورد استفاده قرار گیرد.
در سالهای اخیر محققان و پژوهشگران زیادی سعی کردهاند با فاصلهگرفتن از رویکردهای سنتی برنامهریزی، به شهر با نگاهی آیندهپژوهانه نظر بیفکنند.
در حوزه معماری به اواخر دوران سلطنت قاجار و دوران پهلوی اول، دوره گذار یا دوره انتقال گفته میشود.
وقتی بخواهیم درباره تحولات حوزه معماری خانهها صحبت کنیم، لاجرم باید این موضوع را در دورههای تاریخی مختلف موردبررسی و ارزیابی قرار دهیم. برای این کار از دوره صفویه شروع میکنیم و آن را مبدأ بررسی تحول در معماری خانهها قرار میدهیم.
آیندهنگاری یا آیندهپژوهی حوزهای است میانرشتهای که از طریق آن آیندهپژوهش درصدد است تا با هدف غلبه بر روشهای سنتی پژوهشها و پایشهای آماری، بتواند به منظور حل مسائل یک بخش موضوعی، افق جدیدی را پیشروی برنامهریزان بگشاید.
چندسالی است ایده «زیست خوب» بر بخشی از سنت تاریخ فکریفلسفی جهان غرب و شرق سایه افکنده است. البته ظهور این سنت در جهان غرب به ویژه آلمان به دوران بعد از جنگ جهانی دوم باز میگردد.
اصفهان پساجنگ به دنبال شهر و تجربه شهری است که روایتی از بقا، حکمروایی، پایداری انطباقپذیری و انعطافپذیری را داشته باشد. در نتیجه این شهر در پی ارائه الگویی در طرحریزی شهری است که به نحوی از آسیبپذیری کمتر و انعطافپذیری بیشتری برخوردار باشد.
از زمانی که شوراهای شهر در سال 78 تشکیل شد، توسعه شهری حداقل در شکل برنامهریزی آن شکلی نظاممندتر به خود گرفت. در دورههای مختلف مدیریت شهری، اعضای شورای شهر به تدوین برنامههای 5 ساله راهبردی پرداختند و در تدوین برنامه جامعه نیز نظارت و مشارکت داشتند.
برای شهرداری اصفهان، دهه 70 دهه سازندگی بود؛ در راستای دهه 60 که در شهرداری تحولات ساختاری و اداری گستردهای پدید آمد، در دهه 70 شهرداری تبدیل به نهادی شده بود آماده برای دوران پس از جنگ.
گویی در اصفهان همه از شب غافلاند؛ به جز ناحیه اندکی در منطقه جلفای اصفهان که شبها زنده است. هرچند که نمیتوان به آن محله شبانه اطلاق کرد. مابقی شهر اصفهان در شب تا 12 بامداد که زیر چرخ ماشینها است و از آن ساعت به بعد نیز شهر به سکوتی عمیق فرو میرود.
به گفته بسیاری از کارشناسان، دهه 60 نقطه عطفی در نظام مدیریت شهری اصفهان تلقی میشود؛ زمانی که نهاد شهرداری قوام بیشتری پیدا کرد و به سمت درآمدزایی رفت، سازمانها و شرکتهای زیادی در مدیریت شهری تعریف و کلید بسیاری از پروژههای مهم شهری زده شد.