حکیم ابوالقاسم فردوسی، در مقدمه نسبتا مبسوط شاهنامه به ستایش خداوند، ستایش خرد، داستان پیدایش جهان، راز خلقت انسان، ستایش پیامبر اسلام (ص) و حضرت علی (ع) و بیان ماجرای سرودهشدن شاهنامه و درنهایت مدح محمود غزنوی پرداخته است.
در ادبیات دینی و تاریخ شیعی، در مواجهه با جامعه، هیچگاه انتظار یکسانی از همه آحاد جامعه نمیرود. اصولا همیشه خواصی وجود دارند که سرچشمه یکسری اندیشهها هستند و سرزمینهایی را شکل میدهند که جامعه بهمرور از آنها تأثیر میپذیرد.