گزارش میدانی از بازار طلای اصفهان

زیر پوست بازار طلا

بازار طلا، این روزها بیش از آنکه محلی برای خرید زیورآلات باشد، به یکی از مهم‌ترین مقاصد سرمایه‌گذاری مردم تبدیل شده است.

تاریخ انتشار: ۱۳:۱۶ - پنجشنبه ۱ مرداد ۱۴۰۵
مدت زمان مطالعه: 8 دقیقه
زیر پوست بازار طلا

به گزارش اصفهان زیبا؛ بازار طلا، این روزها بیش از آنکه محلی برای خرید زیورآلات باشد، به یکی از مهم‌ترین مقاصد سرمایه‌گذاری مردم تبدیل شده است.

نوسانات قیمت ارز، افزایش بهای جهانی طلا و تغییر قدرت خرید خانوارها، سلیقه و رفتار خریداران را نیز دستخوش تغییر کرده است. برخی برای حفظ ارزش سرمایه خود به سراغ طلای آب‌شده می‌روند و برخی دیگر، همچنان خرید زیورآلات نو را ترجیح می‌دهند.

برای بررسی وضعیت امروز بازار طلا، راهی یکی از راسته‌های قدیمی طلافروشان اصفهان شدیم و پای صحبت‌های «مسعود علامه» نشستیم؛ فعال بازار طلای اصفهان که بیش از ۲۰ سال است در این حرفه فعالیت می‌کند و اگر سابقه فعالیت پدرش را نیز به آن اضافه کنیم، خانواده او بیش از ۶۵ سال است که در بازار طلا حضور دارند.

پس از این گفت‌وگو، سری نیز به بازار زدیم و نظر خریداران و فعالان صنفی را درباره وضعیت امروز بازار جویا شدیم.

خودتان را معرفی کنید و از سابقه فعالیتتان در این حرفه بگویید.

حدود ۲۰ سال است که در حرفه طلافروشی مشغول به فعالیت هستم. البته پیش از من، پدرم در این شغل فعالیت می‌کرد و در مجموع، بیش از ۶۵ سال است که خانواده ما در بازار طلا حضور دارند. این شغل علاوه بر جنبه اقتصادی، بر پایه اعتماد و اعتبار میان فروشنده و مشتری شکل گرفته و همین موضوع باعث شده است که نسل به نسل ادامه پیدا کند.

سلیقه مردم اصفهان در خرید طلا چگونه است؟

اصفهانی‌ها معمولا به طلاهایی که ترکیب رنگ سفید دارند یا اصطلاحا طلای سفید بیشتری در آن‌ها به کار رفته است، علاقه‌مند هستند. برخلاف تصور عموم، طلای زرد پررنگ در بازار اصفهان طرفداران کمتری دارد و در سال‌های اخیر، سلیقه مشتریان بیشتر به سمت طرح‌های مدرن و رنگ‌های روشن‌تر رفته است.

برای خرید طلا، مردم باید به سراغ طلای نو بروند یا طلای دست دوم و یا آب‌شده؟

باید ابتدا هدف خرید مشخص شود. اگر هدف سرمایه‌گذاری باشد، طلای آب‌شده یکی از گزینه‌های مناسب محسوب می‌شود. اما اگر فرد قصد استفاده شخصی یا خرید زیورآلات را دارد، توصیه ما خرید طلای نو است.

خرید طلای دست دوم چندان توصیه نمی‌شود، زیرا ممکن است به دلیل استفاده قبلی، جرم و آلودگی‌هایی روی آن وجود داشته باشد که بر وزن طلا تأثیر بگذارد. علاوه بر این، خرید طلای نو باعث می‌شود چرخه تولید و اشتغال در صنعت طلا نیز حفظ شود.

هنگام خرید طلا به چه نکاتی باید توجه کرد؟

اولین نکته، خرید از فروشگاه‌های معتبر و دارای مجوز است. فروشنده باید فاکتور رسمی، دارای مهر و امضا به خریدار ارائه کند.

نکته دوم، توجه به کد و برند حک شده روی خود طلاست. تمام مصنوعات استاندارد طلا دارای کد شناسایی و مشخصات کارگاه تولیدکننده هستند.

سومین نکته نیز توجه به قیمت اعلام شده روی تابلو فروشگاه است. خریداران باید پیش از خرید، قیمت روز هر گرم طلا را مشاهده و بر اساس آن، قیمت نهایی محصول را محاسبه کنند.

قیمت طلا چگونه محاسبه می‌شود؟

فرمول کلی محاسبه قیمت طلا بسیار ساده است. وزن طلا به علاوه مزد ساخت را در قیمت هر گرم طلای ۱۸ عیار که روی تابلو درج شده ضرب می‌کنیم.
بخش مهمی از تفاوت قیمت مصنوعات طلا نیز مربوط به اجرت ساخت آن‌هاست. هرچه طراحی و ظرافت یک قطعه طلا بیشتر باشد، طبیعتا اجرت ساخت آن نیز بالاتر خواهد بود.

آیا در بازار ایران، طلای خارجی نیز وجود دارد؟

بر اساس قوانین موجود، مصنوعات طلایی که به صورت رسمی در بازار ایران عرضه می‌شوند، باید تولید داخل باشند. اگر طلایی با برند کشورهای دیگر در بازار مشاهده شود، قانونی نیست و قاچاق محسوب می‌شود.

تمام کارگاه‌های تولید طلا در کشور تحت نظارت اتحادیه‌ها و سازمان استاندارد فعالیت می‌کنند و محصولات آن‌ها باید دارای کدهای مشخص و قابل رهگیری باشند.

در سال‌های اخیر، سلیقه مردم در خرید طلا چه تغییری کرده است؟

افزایش قیمت طلا در داخل کشور و همچنین رشد قیمت جهانی انس طلا باعث شده است که بسیاری از مردم به سمت خرید طلاهای کم‌وزن‌تر بروند.

در گذشته، خرید سرویس‌های سنگین طلا میان خانواده‌ها رایج‌تر بود، اما امروز بسیاری از مشتریان ترجیح می‌دهند با بودجه محدودتر، طلاهای سبک‌تر و کاربردی‌تر خریداری کنند. همین موضوع باعث شده است که تولیدکنندگان نیز به سمت طراحی‌های ظریف‌تر و سبک‌تر حرکت کنند.

یکی از مواردی که بسیاری از خریداران از آن اطلاع ندارند، وزن فنر داخل دستبندها و گردنبندهاست(مدبر)، خریداران چگونه می‌توانند از این موضوع مطلع شوند؟

در برخی از دستبندها و گردنبندها، قطعه‌ای به نام «مدبر» یا همان فنر قفل استفاده می‌شود که وزن آن جزو وزن کلی محصول محاسبه می‌شود. بر اساس ضوابط صنفی، وزن این قطعه نباید بیش از ۵۰ سوت باشد.
بسیاری از خریداران حتی از وجود چنین قطعه‌ای اطلاع ندارند، اما در اغلب موارد فروشندگان معتبر، وزن آن را از مشتری کم نمی‌کنند و موضوع کاملا شفاف است. البته در صورت تمایل، فروشنده می‌تواند این قطعه را از محصول جدا کند، اما طبیعتا قفل دستبند یا گردنبند دچار مشکل خواهد شد.

اصطلاحات رایج بازار طلا که مردم کمتر با آن آشنا هستند، چیست؟

یکی از اصطلاحات رایج بازار، «مظنه» است. مظنه در واقع قیمت یک مثقال(6083/4گرم) طلای ۱۷ عیار با خلوص 5/7 است که مبنای محاسبات بازار طلا قرار می‌گیرد و از طریق آن می‌توان قیمت هر گرم طلای ۱۸ عیار را محاسبه کرد.

اصطلاح دیگر «اجرت» یا همان اجرت ساخت طلاست که بخشی از قیمت نهایی طلا را تشکیل می‌دهد و بر اساس میزان ظرافت و پیچیدگی ساخت هر قطعه تعیین می‌شود.
در بازار طلای آب‌شده نیز اصطلاح «اَنگ» بسیار کاربرد دارد. انگ در واقع یک کد شناسایی است که در اتحادیه و سازمان استاندارد ثبت شده و مشخصات طلای آب‌شده است.

طلافروشی در اصفهان همچنان شغل سودآوری محسوب می‌شود؟

در مجموع، طلافروشی هنوز هم شغل مناسبی محسوب می‌شود؛ زیرا نگاه مردم به طلا تنها به عنوان یک کالای زینتی نیست و بخش قابل توجهی از خریدهای امروز، با هدف سرمایه‌گذاری انجام می‌شود.
شاید شکل خرید مردم تغییر کرده باشد، اما تقاضا برای طلا همواره وجود داشته و به همین دلیل، این بازار همچنان از رونق نسبی برخوردار است.

برای ورود به حرفه طلافروشی چه میزان سرمایه اولیه لازم است؟

متأسفانه در سال‌های اخیر، برخی از بلاگرها این تصور را ایجاد کرده‌اند که می‌توان با ۱۰ یا ۲۰ گرم طلا وارد حرفه طلافروشی شد، در حالی که این موضوع با واقعیت فاصله زیادی دارد.

برای اینکه فردی بتواند به صورت حرفه‌ای وارد این بازار شود و تنوع مناسبی از محصولات را در اختیار مشتریان قرار دهد، حداقل به دو تا سه کیلوگرم طلا نیاز دارد. طبیعتا سرمایه مورد نیاز برای راه‌اندازی یک واحد صنفی موفق در این حوزه بسیار بیشتر از ارقامی است که در فضای مجازی مطرح می‌شود.

گران‌ترین محصول موجود در فروشگاه شما چه قیمتی دارد؟

در حال حاضر، یکی از گران‌ترین سرویس‌های موجود در فروشگاه، حدود ۳۳ گرم وزن دارد و قیمت آن در حدود ۷۰۰ میلیون تومان است.
البته در بازار طلا، قیمت یک محصول تنها به وزن آن وابسته نیست و طراحی، اجرت ساخت، برند تولیدکننده و ظرافت کار نیز در قیمت نهایی تأثیرگذار هستند.

اعتبار یک طلافروش به چه چیزی وابسته است؟

اگر بخواهم در یک کلمه پاسخ دهم، می‌گویم: صداقت، صداقت و صداقت.
اعتبار یک طلافروش نه با میزان سرمایه او، بلکه با میزان اعتماد مشتریان و همکارانش سنجیده می‌شود. فروشنده‌ای که با صداقت کار می‌کند، هم مشتریان وفادارتری خواهد داشت و هم در میان همکاران خود از اعتبار بیشتری برخوردار خواهد بود.

بازار طلا بیش از هر چیز بر پایه اعتماد شکل گرفته است و این موضوع طی دهه‌ها فعالیت در این حرفه، همواره مهم‌ترین سرمایه یک کاسب بوده است.

آیا خرید و فروش قسطی طلا همچنان در بازار مرسوم است؟

تا چند سال پیش و زمانی که نوسانات بازار طلا کمتر بود، فروش اقساطی طلا در میان برخی واحدهای صنفی رواج داشت، اما در حال حاضر و با توجه به نوسانات شدید قیمت‌ها، این موضوع ریسک بسیار بالایی برای فروشندگان ایجاد کرده است.
به همین دلیل، بسیاری از فعالان این حوزه ترجیح می‌دهند از انجام معاملات اقساطی خودداری کنند.

برای سرمایه‌گذاری، خرید طلا را توصیه می‌کنید؟

صد در صد. طلا علاوه بر قیمت داخلی، تحت تأثیر قیمت جهانی انس طلا نیز قرار دارد و همین موضوع باعث شده است که در بلندمدت، یکی از مطمئن‌ترین ابزارهای حفظ ارزش سرمایه باشد.
در مقابل، خرید برخی دارایی‌ها مانند ارز، علاوه بر ایجاد التهاب در بازار، از چنین پشتوانه جهانی برخوردار نیست. به همین دلیل، همواره طلا یکی از گزینه‌های مناسب برای سرمایه‌گذاری خانوارها محسوب می‌شود.

عیار طلای موجود در بازار چقدر است و مردم چگونه می‌توانند از اصالت آن مطمئن شوند؟

طلایی که به صورت رسمی در بازار ایران عرضه می‌شود، عیار ۱۸ یا به عبارتی ۷۵۰ است. تشخیص دقیق عیار طلا برای مردم عادی کار ساده‌ای نیست و حتی بسیاری از فروشندگان نیز برای تشخیص دقیق آن به دستگاه‌های مخصوص نیاز دارند.

به همین دلیل، مهم‌ترین توصیه ما به خریداران این است که از واحدهای صنفی معتبر و دارای مجوز خرید کنند. تمام کارگاه‌های تولید مصنوعات طلا در کشور تحت نظارت اتحادیه و سازمان استاندارد فعالیت می‌کنند و موظف هستند محصولات خود را مطابق استانداردهای تعیین شده تولید کنند.

هر قطعه طلا دارای کد شناسایی مخصوصی است که محل تولید آن را مشخص می‌کند. برای مثال، برخی از حروف و کدها نشان‌دهنده شهر تولیدکننده هستند و کارشناسان این حوزه می‌توانند از طریق همین کدها، اصالت مصنوعات را تشخیص دهند.

نکته مهم دیگر این است که اگر اجرت ساخت یک قطعه طلا به شکل غیرمتعارف پایین باشد، خریداران باید با احتیاط بیشتری اقدام به خرید کنند، چرا که قیمت‌های غیرواقعی می‌تواند زنگ خطری برای پایین بودن کیفیت یا حتی عیار محصول باشد.

رسم و رسوم خاصی میان طلافروشان وجود داشته که امروز کمرنگ شده باشد؟

بازار طلا در گذشته بیش از امروز بر پایه همدلی و حمایت صنفی اداره می‌شد. یکی از رسم‌های زیبایی که در میان طلافروشان وجود داشت، حمایت از همکارانی بود که به هر دلیلی دچار مشکلات مالی یا ورشکستگی می‌شدند.
اگر یکی از کسبه بازار با مشکل مواجه می‌شد، سایر طلافروشان دور هم جمع می‌شدند و با تأمین بخشی از سرمایه مورد نیاز، به او کمک می‌کردند تا بتواند دوباره فعالیت خود را آغاز کند.
متأسفانه با افزایش چشمگیر قیمت طلا و سنگین‌تر شدن مبادلات مالی این صنف، اجرای چنین سنت‌هایی بسیار دشوار شده و تا حد زیادی به فراموشی سپرده شده است.

وجه تمایز یک طلافروش موفق چیست؟

در این حرفه، سرمایه زیاد یا داشتن یا ویترین‌های لوکس، ملاک اصلی موفقیت نیست. انصاف و صداقت مهم‌ترین عواملی هستند که باعث می‌شوند یک فروشنده بتواند در بازار ماندگار شود.
مشتری زمانی به یک طلافروش اعتماد می‌کند که احساس کند اطلاعات دقیق و صادقانه‌ای درباره محصول دریافت کرده است. همین اعتماد است که باعث می‌شود مشتری سال‌ها برای خریدهای خود به همان فروشگاه مراجعه کند.

«اجاره طلا» چیست و آیا مردم باید به سراغ آن بروند؟

اجاره طلا به این معناست که افراد طلای خود را در اختیار شخص یا مجموعه‌ای قرار می‌دهند و در مقابل، سود مشخصی دریافت می‌کنند. در ظاهر، این شیوه ممکن است جذاب به نظر برسد، اما به هیچ عنوان آن را به مردم توصیه نمی‌کنم.
متأسفانه طی سال‌های اخیر، پرونده‌های متعددی در خصوص اختلافات و شکایات مربوط به اجاره طلا در مراجع قضایی تشکیل شده است و بسیاری از افراد سرمایه‌های خود را در این مسیر از دست داده‌اند.
به همین دلیل، توصیه ما این است که مردم به جای ورود به چنین بازارهای پرریسکی، طلای خود را به صورت مستقیم خریداری و نگهداری کنند.

پای صحبت خریداران بازار طلا

پس از گفت‌وگو با این فعال بازار طلا، سری نیز به راسته طلافروشان زدیم و نظر برخی از خریداران را درباره شیوه خرید طلا جویا شدیم.
خانم زمانی که برای خرید طلا به بازار آمده، معتقد است مهم‌ترین معیار او برای خرید، شناخت فروشنده است. او می‌گوید:«من همیشه سعی می‌کنم از طلافروشی‌هایی خرید کنم که سال‌ها آن‌ها را می‌شناسم و به صداقتشان اعتماد دارم. درباره خرید آنلاین طلا هم اطلاعات زیادی ندارم و ترجیح می‌دهم طلا را از نزدیک ببینم و بعد خرید کنم.»

در سوی دیگر بازار، آقای رحمتی همراه همسرش برای تعویض طلای او به بازار آمده بود. او نگاه متفاوتی به خرید طلا دارد و می‌گوید:«قبل از خرید، از چندین مغازه قیمت و بعد تصمیم نهایی را می‌گیرم. با وجود تمام تبلیغاتی که درباره خرید آنلاین طلا وجود دارد، هنوز نتوانسته‌ام به این روش اعتماد کنم و ترجیح می‌دهم خرید حضوری داشته باشم.»

نکته جالب توجه در بازار طلافروشان اصفهان، وجود هیئت‌مدیره‌های مستقل در هر راسته است. این هیئت‌مدیره‌ها وظیفه رسیدگی به مشکلات صنفی کسبه را بر عهده دارند و در صورت عضویت در اتحادیه، می‌توانند در موضوعاتی همچون تخلفات صنفی و گران‌فروشی نیز نقش‌آفرینی کنند.

آقای عباسی، نایب‌رئیس یکی از راسته‌های بازار طلافروشان اصفهان، در گفت‌وگو با ما می‌گوید:
«یکی از مهم‌ترین معضلات امروز بازار طلا، افزایش تمایل مردم به خرید طلای آب‌شده است. بخش قابل توجهی از این طلاها در منازل نگهداری می‌شوند و همین موضوع باعث شده است که کارگاه‌های تولید طلا با کمبود مواد اولیه مواجه شوند.»

او نیز مانند بسیاری از فعالان این صنف، خرید طلای نو را به مردم توصیه می‌کند و معتقد است رونق تولید مصنوعات طلا، به حفظ چرخه اشتغال در این صنعت کمک خواهد کرد.به گزارش تیمچه؛بازار طلا در اصفهان، همچنان یکی از بازارهای پررونق و مورد اعتماد مردم برای حفظ ارزش سرمایه محسوب می‌شود؛ بازاری که اگرچه تحت تأثیر افزایش قیمت‌های داخلی و جهانی، دستخوش تغییراتی در سلیقه و رفتار خریداران شده است، اما همچنان بر پایه همان اصول قدیمی یعنی صداقت، انصاف و اعتماد استوار است.

امروز دیگر خرید طلا تنها به مناسبت‌های خاص محدود نمی‌شود و بسیاری از خانواده‌ها آن را به عنوان ابزاری برای سرمایه‌گذاری انتخاب می‌کنند. با این حال، فعالان این بازار معتقدند مهم‌ترین اصل در خرید طلا، مراجعه به واحدهای صنفی معتبر، توجه به مشخصات فنی محصول و پرهیز از ورود به معاملات پرریسک و غیررسمی است.