برنامه‌های دردست‌اجرا برای مدیریت مازاد تولید مرغ و تخم‌مرغ در استان اصفهان، ایجاد پالایشگاه‌های شیر و تخم‌مرغ است

تولید مرغ و تخم‌مرغ باید با صادرات و فراوری مدیریت شود

طبق آخرین گزارش‌ها بازار مرغ و تخم‌مرغ در میانه تابستان امسال با رشد ۲۹۰ درصدی قیمت مرغ و ۲۷۳‌درصدی قیمت تخم‌مرغ نسبت به 2‌سال گذشته مواجه شده است.

تاریخ انتشار: ۱۰:۲۵ - پنجشنبه ۲۹ مرداد ۱۴۰۵
مدت زمان مطالعه: 4 دقیقه
تولید مرغ و تخم‌مرغ  باید با صادرات و فراوری مدیریت شود

به گزارش اصفهان زیبا؛ طبق آخرین گزارش‌ها بازار مرغ و تخم‌مرغ در میانه تابستان امسال با رشد ۲۹۰ درصدی قیمت مرغ و ۲۷۳‌درصدی قیمت تخم‌مرغ نسبت به 2‌سال گذشته مواجه شده است.

روز سه شنبه در صحن علنی مجلس شورای اسلامی، از وزیر جهاد کشاورزی، در خصوص افزایش قیمت مرغ و تخم‌مرغ در بازه زمانی مرداد ۱۴۰۳ تا تیرماه سال جاری، سوال شد. اینکه قیمت هر کیلوگرم مرغ که در مرداد ۱۴۰۳ حدود ۸۴‌هزار و ۶۰۰‌تومان بود، به مرز ۳۳۰‌هزار تومان در تیرماه ۱۴۰۵ رسیده است و قیمت ۶۵‌هزار تومانی هر کیلو تخم مرغ به‌بیش از ۲۴۴ هزار تومان جهش یافته است؛ وضعیتی که به تعبیر نمایندگان برای توده‌های مردم غیرقابل تحمل است.

تحلیل کارشناسان و مسئولان بر این نکته دلالت دارد که ریشه این التهاب را باید در سازوکار ارز ترجیحی نهاده‌ها جست‌وجو کرد. به گفته نایب‌رئیس اول کمیسیون کشاورزی، آب و منابع طبیعی مجلس شورای اسلامی، قرار بود ارز ترجیحی حذف‌شده از نهاده‌ها در قالب کالابرگ مستقیماً به دست مصرف‌کننده برسد؛ عددی یک میلیون تومانی که در تصمیم سال گذشته تعیین شد اما در عمل ثابت مانده و بخشی از افزایش قیمت‌ها را خنثی نکرده است.

حامد یزدیان عنوان کرد در کنار عامل ارزی، ضعف نظارت بر بازار نیز به‌عنوان یکی از حلقه‌های اصلی اختلاف قیمت به‌شمار می‌رود. نوعی نابسامانی‌ که در جریان سوال از وزیر جهاد کشاورزی در روز 27مرداد و توضیحات بی‌اثر وی در این خصوص، باعث ارائه کارت زرد نمایندگان به غلامرضا نوری قزلجه شد و بازنگری جدی در نظام نظارت بر بازار مرغ و تخم‌مرغ را جدی‌تر کرد.

ضعف نظارت بر بازار مرغ و تخم مرغ

نایب‌رئیس اول کمیسیون کشاورزی، آب و منایع طبیعی مجلس شورای اسلامی، در گفت وگو با «اصفهان زیبا» با اشاره به افزایش قیمت مرغ و تخم‌مرغ، به‌ویژه در ماه‌های اخیر عنوان کرد: تا دی ماه سال گذشته برای نهاده‌های دامی ارز ترجیحی با نرخ ۲۸ هزار و ۵۰۰ تومان اختصاص می‌یافت و در صنعت مرغداری، بخش عمده خوراک مرغ و نهاده‌های مورد نیاز، وارداتی و وابسته به نرخ ارز بود. از آن زمان، ارز ترجیحی عملاً حذف شد و نرخ ارز تخصیصی به حدود ۱۱۲ هزار تومان رسید.

در حال حاضر نیز این نرخ به حدود ۱۵۰ هزار تومان افزایش یافته و این تغییر طبیعتاً موجب افزایش قیمت تمام‌شده مرغ و تخم‌مرغ شده است.
حامد یزدیان ادامه داد: قرار بود دولت برای جبران آثار حذف ارز ترجیحی، منابعی را که پیش‌تر به نهاده‌ها اختصاص می‌داد، در قالب کالابرگ مستقیماً به مردم و مصرف‌کنندگان پرداخت کند. مبلغ یک میلیون تومان که سال گذشته درباره آن تصمیم‌گیری شد، با همین هدف در نظر گرفته شده بود.

او افزود: با این حال، آنچه امروز مشاهده می‌شود این است که از یک سو نرخ ارز و قیمت کالاها در بازار افزایش یافته و از سوی دیگر، مبلغ کالابرگ همچنان ثابت مانده است و البته پیگیری‌ها برای افزایش این رقم متناسب با رشد قیمت‌ها ادامه دارد.

در ادامه این نماینده مردم اصفهان در مجلس شورای اسلامی خاطر نشان کرد: بخشی از افزایش قیمت‌ها ناشی از ضعف نظارت بر بازار است. قیمت عرضه تخم‌مرغ از سوی تولیدکنندگان و مرغداری‌ها در محل مرغداری، اکنون حدود ۲۲۰ تا ۲۳۰ هزار تومان به ازای هر کیلوگرم است، در حالی که همین محصول در بازار با قیمت حدود ۳۴۰ تا ۳۵۰ هزار تومان عرضه می‌شود.
او افزود: این اختلاف قابل توجه میان قیمت تولیدکننده و بازار، نتیجه ضعف نظارت بر بازرار است و یکی از مسائل جدی موجود به شمار می‌رود. یزدیان گفت: طی روزهای اخیر از دستگاه‌های مختلف، چه در سطح ملی و چه در سطح استان، خواسته شده است بازرسی‌ها و نظارت خود را افزایش دهند.

او ادامه داد: مطابق قانون، به‌ویژه در مورد اقلام معیشتی و محصولات کشاورزی، مسئولیت اصلی تنظیم بازار و نظارت بر این حوزه بر عهده دولت و وزارت جهاد کشاورزی است، اما متأسفانه این وظیفه به‌درستی انجام نشده است.

کارت زرد به وزیر

نایب‌رئیس اول کمیسیون کشاورزی، آب و منایع طبیعی مجلس شورای اسلامی همچنین با اشاره به اینکه در پی نابسامانی‌هایی که در بازار دام، مرغ و سایر محصولات مرتبط رخ داده، در مجلس شورای اسلامی نیز از وزیر جهاد کشاورزی سؤال شد، عنوان کرد: این موضوع در صحن علنی مجلس مطرح و توضیحات وزیر ارائه شد، اما نمایندگان از توضیحات ارائه‌شده قانع نشدند و در نهایت به وزیر کارت زرد داده شد. یزدیان گفت: امیدواریم این اتفاق موجب شود نظم و نظام بهتری در فرآیند عرضه و همچنین نظارت بر بازار مرغ و گوشت در کشور ایجاد شود.

دلایل افزایش قیمت مرغ در شرایط مازاد تولید

نماینده مردم اصفهان در مجلس در بخش دیگری از سخنانش و در پاسخ به این پرسش که چرا با وجود مازاد تولید مرغ و حرکت ایران به سمت صادرات، این افزایش قیمت رخ می‌دهد، خاطرنشان کرد: مازاد تولید مرغ وجود دارد، اما قیمت تمام‌شده نیز بالاست و همین مسئله سبب شده قیمت محصول در بازار افزایش یابد. در حوزه مرغ و تخم‌مرغ با مسئله دیگری نیز مواجه هستیم، زیرا این دو محصول قابلیت نگهداری طولانی‌مدت ندارند و میزان مصرف آن‌ها در فصل‌ها و ماه‌های مختلف متفاوت است.

در برخی مقاطع، مانند زمستان و تابستان، کاهش مصرف مشاهده می‌شود و در برخی ماه‌ها، از جمله مهرماه، میزان مصرف افزایش می‌یابد. بنابراین در برخی ماه‌ها نسبت به میزان نیاز، با مازاد تولید روبه‌رو می‌شویم و در چنین شرایطی، از ابزار صادرات برای تنظیم و کنترل بازار استفاده می‌شود.

این اقدام ذاتاً امر نامطلوبی نیست، چراکه وقتی فرآیند تولید در طول سال تقریباً ثابت است اما میزان مصرف در ماه‌های مختلف تغییر می‌کند، باید به تولیدکننده امکان داد در مقاطع زمانی خاص بخشی از محصول خود را صادر کند تا از زیان و خسارت او جلوگیری شود.

این نماینده مجلس همچنین با اشاره به جایگاه نخست استان اصفهان در تولید مرغ و تخم مرغ و ظرفیت‌های تولیدی استان در این حوزه گفت: این استان یکی از قطب‌های تولید مرغ و تخم‌مرغ در کشور است و قیمت این محصولات در استان اصفهان اما تابع بازار است و در سراسر کشور نیز از یک سازوکار کلی پیروی می‌کند.

ایجاد پالایشگاه شیر و پالایشگاه تخم‌مرغ، در استان اصفهان

نایب‌رئیس اول کمیسیون کشاورزی، آب و منایع طبیعی مجلس شورای اسلامی همچنین با اشاره به برنامه‌های در دست اجرا برای مدیریت مازاد تولید مرغ و تخم مرغ در استان اصفهان افزود: یکی از برنامه‌هایی که در حال پیگیری است و بخش خصوصی نیز در آن سرمایه‌گذاری می‌کند، ایجاد واحدهای فراوری، از جمله پالایشگاه شیر و پالایشگاه تخم‌مرغ، در استان اصفهان است. هدف از این طرح آن است که در زمان افزایش تولید و وجود مازاد، این محصولات در واحدهای فراوری مورد استفاده قرار گیرند، ارزش افزوده بیشتری ایجاد کنند و به محصولات جدید تبدیل شوند.

یزدیان عنوان کرد: با اجرای این طرح، هم امکان کنترل بهتر بازار در داخل استان فراهم می‌شود و هم منافع اقتصادی بیشتری نصیب استان خواهد شد.

نماینده مردم اصفهان در مجلس شورای اسلامی در پایان خاطر نشان کرد: از شیر و تخم‌مرغ می‌توان صدها محصول دیگر تولید کرد؛ از جمله مکمل‌های غذایی، شیر خشک دامی و شیر خشک انسانی. این محصولات، از یک سو قابلیت نگهداری طولانی‌تری دارند و از سوی دیگر می‌توانند ارزش اقتصادی و ارزی بسیار بیشتری ایجاد کنند؛ چه در بازار داخلی عرضه شوند و چه به بازارهای خارجی راه یابند. راهکارهایی برای کنترل بازار که باید هم‌زمان با حمایت از تولیدکننده دنبال شود و این دو موضوع نباید در تقابل با یکدیگر قرار گیرند.