پارک شهید رجایی اولین پیشنهاد برای مجسمه
مرتضی نعمت الهی سازنده مجسمه شیخ بهایی میگوید: این مجسمه از جنس برنز و مطابق با استاندارد متداول یعنی یک و نیم برابر اندازۀ طبیعی که برای خلق شخصیت در مجسمهسازی معقول است ساخته شد و ارتفاعی حدود 2 متر و 70 سانتیمتر دارد و سال 74 در محور چهارباغ مقابل خیابان شیخ بهایی نصب شد.»
وی ادامه میدهد: «خیابان شیخ بهایی به دلیل موقعیتی که داشت نیازمند محوطهسازی کاملاً متفاوتی بود که البته به دلیل کمبود فضا این امکان وجود نداشت که محوطهای مخصوص مجسمه شیخ بهایی طراحی شود، به همین دلیل ابتدا قرار بود که این مجسمه نه در وسط چهارباغ بلکه در قسمت شرق چهارباغ و در ورودی پارک شهید رجایی مقابل ساختمان هشتبهشت نصب شود اما چون پروژه بدنه شرقی چهارباغ در دست اجرا بود در آن زمان این اثر بهصورت موقت در وسط چهارباغ گذاشته شد که البته از نظر شهرسازی محل مناسبی نبود، ولی از طرف دیگر فضای شهری پذیرای آن شد و به همین دلیل وقتی در چهارباغ قدم میزدیم وجود این مجسمه نهتنها آزاردهنده نبود بلکه جزئی از چهارباغ شده بود.»
در مورد مکان مجسمه با احتیاط برخورد کنید
این هنرمند با ابراز خرسندی از نصب مجدد مجسمه شیخ بهایی، تصریح میکند: «یکدستی و پیوستگی از ابتدای دروازه دولت تا میدان انقلاب جزء ویژگیهای چهارباغ بود و به همین دلیل جانمایی مجسمه شیخ بهایی در محوطه چهارباغ و مقابل خیابان شیخ بهایی از یکجهت میتوانست جانمایی خطایی باشد ولی نقطه مثبتی که وجود داشت این بود که از طرف شهروندان پذیرفتهشده و جذاب بود و به همین دلیل وضعیتی دوگانه داشت یعنی ازیکطرف میتوانست کار درستی نباشد ولی از طرف دیگر موردپذیرش قرار گرفت؛ بنابراین خیلی نمیتوان در مورد این دوگانگی صحبت کرد اما فکر میکنم نظر اولیه و منطقیتر این بود که مجسمهای وسط چهارباغ نصب نشود و به همین دلیل در آن زمان بهطور موقت در چهارباغ نصب شد.»
نعمت الهی میافزاید: «متأسفانه من در جریان نصب دوباره مجسمه شیخ بهایی قرار نگرفتم اما از بازگشت دوباره آن خوشحالم. البته قضاوت درباره جانمایی این مجسمه سخت است چرا که از یکسو از سمت مردم پذیرفتهشده ولی اگر از حیطه تخصصی شهرسازی نگاه کنیم شاید خیلی کار شایستهای نباشد و به همین دلیل کمی قضاوت کردن در مورد این موضوع مشکل است و باید با احتیاط با آن برخورد کرد بهخصوص الآن که از طرف شهروندان پذیرفتهشده است.»
جانمایی جدید در محور میانی چهارباغ
سعید سهرابی مدیر پروژههای محور چهارباغ نیز میگوید: «با توجه به انجام عملیات سنگفرش چهارباغ و قرارگیری یکی از حوضهای ششگانه در مکان مجسمه شیخ بهایی، در چهارچوب طرح میراث فرهنگی و احیای حوضهای ششگانه و آبنمای صفویه قاعدتاً باید این مجسمه برداشته میشد، همچنین به دلیل اینکه تأسیسات آب از محل سابق مجسمه شیخ بهایی عبور کرده و تنها راه دسترسی سازمانهای مربوطه بهخصوص ادارههای آب و برق و شرکتهای خدماتی در مکان قبلی مجسمه وجود داشت و از طرف دیگر با افزودن تأسیسات مرتبط با حوض و آبنما که دسترسی به آنها نیز در همان محل مجسمه انجام شد بنابراین باید برای مجسمه جانمایی جدیدی صورت میگرفت.»
او با تأکید بر اینکه مجسمه شیخ بهایی به بخشی از هویت چهارباغ تبدیلشده است، ادامه میدهد: «ابتدا خیابان شیخ بهایی برای نصب دوباره مجسمه پیشنهاد شد اما به دلیل قرارگیری کارگاه عمرانی قطار شهری در این خیابان، محور میانی چهارباغ و محدوده تلاقی چهارباغ و خیابان شیخ بهایی برای نصب در نظر گرفته شد.»
