در خلال سالهای دهه بیست، احزاب زیادی در ایران به وجود آمد که سه جریان عمده چپ، ملی و اسلامی را در برگرفت. در سال 1323 بالغ بر 60 حزب، گروه، دسته و سازمانهای سیاسی در کشور بهوجود آمده بود. مرام، هدف و برنامه همه آنها کموبیش شبیه هم بود. بخش اعظم جریانها و حرکتهای سیاسی و حزبی در چهار دوره پیدایش احزاب و تقریبا تمامی گروهها و تشکیلات مخفی مسلحانه در سالهای دیکتاتوری و رکود تحزب، بر مبنای سه تفکر عمده مطرح در جامعه یعنی اندیشههای چپ، ناسیونالیسم و اسلام (به مفهوم وسیع و در طیفی گسترده) استوار بود.
میزان مشارکـــــت مـــــــردم در انتخابات خردادمـــــاه ازجمله مسائلـــــی است که محل بحث و گمـــــانهزنیهای فراوان است؛ چراکه تجربه اسفند 98 و فراز و نشیبهایی که یازدهمین انتخابات پارلمان در فضای سیاسی ایران به جای گذاشت، احتمال کاهش این مشارکت را در انتخابات آتی بالا برده است. فعالان سیاســـــــی معتقدند کارآمدی، عملکرد و رفتار گروهها و احزاب سیاسی تأثیر مستقیم و معناداری بر مشارکتهای سیاسی میگذارد و در مقابل اما برخی تحلیلگران مبنای تصمیمگیری و نحوه مشارکت مردم در رویدادهایی همچون انتخابات را نهتنها حزبی و جناحی نمیدانند، بلکه به گزینش نامزدها (بررسی صلاحیتها) و همچنین نوع برنامهها و رویکرد آنها در آینده مربوط میدانند.
«رد صلاحیت»؛ این عبارت برای اصلاحطلبان بــسیــار بیش از رقیب دیرینهشان، یعنی اصولگرایان، معنا و مفهوم دارد، معنایی که در پس آن بههمریختن معادلات آنها بهمنظور حضور در انتخابات مختلف قرار میگیرد. سالهاست که «رد صلاحیت کنندگان» به گفته اصلاحطلبان رقیب سرسختتری از اصولگرایان در میدان سیاست محسوب میشوند. اصلاحطلبان معتقدند دایره گسترده حذف از سوی نهادهای نظارتی و شورای نگهبان در سالهای اخیر باعث شده است که نتوانند لیست موردنظر یا کاندیدای مورد تأیید خود را به عرصه رقابتهای انتخاباتی وارد کنند. در فاصله کمتر از دو ماه تا برگزاری انتخابات شوراهای اسلامی شهر و روستا و همچنین انتخابات ریاستجمهوری، در اردوگاه اصلاحطلبان بازهم قصه «ردصلاحیت» ها مطرح است. هیئتهای نظارت بر انتخابات تمامی اعضای فعلی شورای شهر اصفهان را رد صلاحیت کردند و این خبر بازتاب گستردهای در رسانهها و در میان اهالی سیاست داشت.
رئیس جمهور صبح دیروز در جلسه هیئت دولت درباره فایل صوتی منتشر شده از وزیر امور خارجه اظهار کرد: امروز در جامعه ما دشمنان هر روز داستانی میسرایند و میخواهند وحدت جامعه ما را بههم بزنند. در ماجرای پخششدن این نوار صوتی محرمانه دیدید که توسط کثیفترین برنامه و شبکهای که سراسرش ضد اسلام و ایران است و پولش را عربستان سعودی تأمین میکند این کار صورت گرفت. به گزارش ایسنا، حسن روحانی ادامه داد: آدمهایی که دروغ و راست را بههم میبافند برای ایجاد اختلاف در کشور و از بینبردن وحدت جامعه و اینکه گروهی را مقابل گروهی دیگر قرار بدهند این کار را انجام میدهند.
کاندیداتوری مصطفی تاجزاده برای انتخابات ریاستجمهوری 1400 فارغ از اینکه بتواند از سد شورای نگهبان عبور کند یا خیر، قطعا یکی از پرحرفوحدیثترین اخبار انتخاباتی این روزهای کشور است. انتخاباتی که در فاصله کمتر از دو ماه تا برگزاری آن نه اصلاحطلبان و نه اصولگرایان کاندیدای نهایی خود را برای ورود به این رقابت حساس و سرنوشتساز مشخص نکردهاند. اعلام کاندیداتوری تاجزاده بهعنوان یک اصلاحطلب حتی در میان خود اصلاحطلبان واکنشهای متفاوتی بههمراه داشت. برخی در سوی مخالف این تصمیم ایستادند و برخی دیگر تمامقد از او حمایت کردند. از سوی دیگر، جناح اصلاحطلب از مدتها قبل بحث حضور یک کاندیدای زن را مطرح کرده بود و از شورای نگهبان خواسته بود که تکلیف رجل سیاسی را یک بار برای همیشه در قانون مشخص کند. فعالان سیاسی زن معتقدند که تعریف رجل سیاسی باید در قانون تغییر کند و سد راه حضور زنان در عرصههای مختلف سیاسی کشور نباشد. زهرا شجاعی، فعال سیاسی و دبیرکل مجمع زنان اصلاحطلب در گفتوگو با «اصفهان زیبا» از آخرین تحولات جبهه اصلاحات در روزهای اخیر میگوید.
در فاصله کمتر از دو ماه تا انتخابات حساس و سرنوشت ساز ریاست جمهوری که قرار است در 28 خرداد 1400 برگزار شود دو جناح اصلی کشور یعنی اصلاح طلبان و اصولگرایان در حال جمع بندی و بحث و گفتگو برای رسیدن به گزینههای نهائی هستند. شرایط حاد بیماری کرونا و وضعیت نامساعد بسیاری از شهرها مانع برگزاری جلسات و نشستهای حضوری شده و بستر مجازی میزبان اهل سیاست برای برگزاری جلسههای آنلاین شده است. حزب ندای ایرانیان در سلسله نشستهایی با عنوان «جمهور 1400» میزبان غلامحسین کرباسچی، دبیرکل حزب کارگزاران سازندگی بود.
انتخابات ریاستجمهوری و شوراهای شهر و روستا در 28خردادماه برگزار میشود. در این بین، جریانهای سیاسی و احزاب مشغول صفآرایی هستند؛ رویدادی که سوژه تحلیل بسیاری از تحلیلگران و فعالان این حوزه شده است تا بهواسطه تجربههای خود آینده سیاسی ایران را در قالب این انتخابات پیشبینی و احتمالات خود را بیان کنند. اصفهان نیز اگرچه پایتخت سیاسی ایران نیست، اما با داشتن نقشی مؤثر در این عرصه، خاستگاه بسیاری از سیاستمداران و متفکران برجسته سیاسی و همچنین جریانهای فکری متفاوت و درونجناحی طی سالهای قبل و بعد از انقلاب شده و همواره نقشی پررنگ در تحولات سیاسی کشور ایفا کرده است.
جبهه اصولگرایان در این دوره از انتخابات مانند اصلاحطلبان هنوز بر روی یک فرد مشخص به جمعبندی نرسیده است و اسامی مختلفی از سوی این جناح مطرح میشود. نکته دیگری که برای هر دو جریان مشترک است، احتمال کاهش مشارکت در این دوره از انتخابات است که اصلاحطلبان آن را بهشدت به ضرر خود میدانند؛ اما اصولگرایان نگرانیهای کمتری دراینباره دارند. باوجود ازسرگیری دور جدید مذاکرات وین پرسش جدیدی که پیش روی جریانهای سیاسی قرار میگیرد، این است که در صورت شکست یا پیروزی در مذاکرات، صحنه انتخابات چه تغییری خواهد کرد؟ محسن کوهکن، نماینده ادوار مجلس و فعال سیاسی اصولگرا، در گفتوگو با اصفهانزیبا از مواضع و حالوهوای اصـــولگرایــان در آستـانــه انتخابات ریــاســـتجمهوری مــیگــویــد. مشروح این گفتوگو را میخوانید.
روابط ایران و عربستان در طول چهار دهه گذشته دچار فرازونشیبهای فراوانی بوده است، فرازونشیبهایی که گاه روابط دو کشور را بهشدت تیره کرده و تا مرحله قطع کامل پیش برده است. از جمله وقایع مهم بین دو کشور میتوان به واقعه کشتار حجاج ایرانی در مراسم برائت از مشرکان در سال 66 از سوی دولت سعودی اشاره کرد که تا سالها باعث تیرگی روابط دو طرف بود و با تلاشهای دولت اول سازندگی رو به بهبود گذاشت. اعدام شیخنمر از سوی عربستان و متعاقب آن حمله به سفارت عربستان در ایران، تجهیز داعش بهوسیله عربستان، روابط این کشور با رژیم صهیونیستی، فاجعه منا و حمله عربستان به یمن از جمله مهم ترین عوامل تیرگی روابط دو کشور بوده است؛
بیش از 22 سال از اولین دوره انتخابات شوراهای اسلامی شهر و روستا میگذرد؛ ضرورت وجود این نهاد درساختار سیاسی حکومت ایران احساس و در قانون اساسی کشور در سال 57 گنجانده شد، اما به دلیل برخی شرایط، تا سال 77 مسکوت ماند و سرانجام اولین دوره از شوراها در اردیبهشت 78 آغاز به کار کرد. نهادی که اعضای آن با رأی و استقبال بالای مردم انتخاب شدند. هدف از تشکیل این نهاد جلب مشارکت مردم در اداره امور مختلف شهری، نظارت و کنترل بر عملکرد شهرداریها و بالا بردن کیفیت مدیریت شهری بود. با تشکیل شورای شهر که به نوعی مرجع تصمیمگیری و وضع مقررات شهری در انتخاب شهردار، تصویب بودجه شهرداری و سایر مقررات و ضوابط شهری که شهرداریها مأمور اجرای آنها هستند، نوعی نظام عدم تمرکز شکل گرفت و یک حلقه ارتباطی میان حکومت و مردم به منظور تعامل کافی در امور جاری شهرها بوجود آمد.
پس از پیروزی انقلاب رادیوتلویزیون بهعلت پتانسیلهای فنی فراوانی که داشت، صدای پیامهای انقلابیون شده بود و این روند تاکنون نیز ادامه دارد. هرچند اهمیت آن بهمرورزمان با توجه به گسترش اینترنت کاهشیافته است، هنوز یک سازمان استراتژیک بااهمیت امنیتی محسوب میشود. اهمیت این رسانه در ایران تا اندازهای است که شوراهای مختلفی برای رسیدگی و نظارت بر آن تعیینشده است. روسای این سازمان از همان آغاز تاکنون سرنوشت سیاسی متفاوتی را تجربه کردهاند و عمدتا نام آنها در ثبتنام انتخابات ریاستجمهوری دیده میشود. در اینکه نشستن بر صندلی ریاست صداوسیما تا چه اندازه پل رسیدن به کرسی ریاستجمهوری است، نظرات و دیدگاههای مختلفی وجود دارد؛ اما تاکنون هیچیک از روسای صداوسیما به پاستور نرسیدهاند.
با پیروزی انقلاب و انحلال نهادهای امنیتی و حفاظتی، لزوم تشکیل یک ارگان نظامی برای حفاظت از انقلاب در برابر خطرهای احتمالی بخصوص در آن شرایط سخت که توطئههای داخلی و خارجی علیه انقلاب نو پای ایران در جریان بود احساس میشد و از طرفی گروههای شبه نظامی متعددی نیز تشکیل شده بودند که تا حدودی اختلاف نظراتی نیز میان آنها وجود داشت و در این شرایط با فرمان امام در تاریخ دوم اردیبهشت 1358 سپاه پاسداران انقلاب اسلامی ایران تشکیل شد. طبق اصل ۱۵۰ نقش آن در قانون اساسی جمهوری اسلامی نیز چنین تعریف شد: «سپاه پاسداران انقلاب اسلامی که در نخستین روزهای پیروزی این انقلاب تشکیل شد، برای ادامه نقش خود در نگهبانی از انقلاب و دستاوردهای آن پابرجا میماند. حدود وظایف و قلمرو مسئولیت این سپاه در رابطه با وظایف و قلمرو مسئولیت نیروهای مسلح دیگر با تأکید بر همکاری و هماهنگی برادرانه میان آنها به وسیله قانون تعیین میشود»