نگاهی به انتخابات از مشروطه تا امروز

در قسمت قبل خواندیم مجلس دوم شورای اسلامی در روز جمعه ۲۶ فروردین ۱۳۶۳ تشکیل شد و در تاریخ ۷ خرداد ۱۳۶۳ اولین جلسه مجلس دوم برگزار شد. در انتخابات دوره دوم مجلس شورای اسلامی، ناطق نوری، وزیر کشور بود. در این انتخابات که ۱۵۸۶ نفر آمادگی خود را برای کاندیداتوری اعلام کردند، صلاحیت ۱۲۷۵ نفر از داوطلبان توسط هیئت‌های اجرایی و شورای نگهبان تأیید شد. دوره مجلس دوم در تاریخ تیرماه 1367 به پایان رسید.

تقابل ناتمام دولت و مجلس

پس از پیروزشدن انقلاب اسلامی در بهمن 57، انتخابات به عنوان یکی از ارکان مهم سیاست کشور به قانون اساسی ایران اضافه شد. انقلاب محصول تفکرات متفاوت در ایدئولوژی و روش اجرا بود. در طول چهار دهه گذشته اجماع این نظرات به سمت منافع ملی چندان شکل نگرفته است و این اختلاف آرا و نظرات در انتخابات مختلف بروز و ظهور بیشتری می‌باید.

مطالبات پیش روی کاندیداهای 1400

طی هفته‌های گذشته برخی چهره‌های سیاسی نزدیک به جریان اصول‌گرا و اصلاح‌طلب از آمدن و نیامدن به کارزار انتخابات ریاست جمهوری سال آینده سخن گفته‌اند. اما به نظر می‌رسد اقناع افکار عمومی برای هرکدام از کاندیداهای انتخابات دشوارتر از دوره‌های قبل است.

انتخابات را آزاد بگذارند حتی اگر ما رأی نیاوریم

مجلس ششم یکی از پرچالش‌ترین مجالس بعد از انقلاب است که ضمن طرح قوانین مهم، با تحصن و رد صلاحیت مواجه شد؛ هرچند ریشه حضور جریان معروف به اصلاح‌طلب را باید در مجلس سوم یافت که مشهور به چپ‌های خط امامی مدعی حمایت از مستضعفان بودند؛ اما با تشکیل دولت اصلاحات، این جریان با چرخش به سمت طبقه متوسط ادبیات معنایی خود را به کلی تغییر داد. با نگاه به جریان فکری اصلاح‌طلبی می‌توان دریافت که یکی از مسائل مهم و مبهم عدم تبیین و تعریف ایدئولوژی و برنامه برای جامعه است که در این زمینه نیروهای شاخص این جریان باید شفاف‌سازی کنند و برای حامیان خود تعریف کنند که دقیقا با چه جریانی مواجه هستند؟ نیروهای این جبهه از چه روش و منِشی پیروی می‌کنند؟

از اصلاح‌طلبی، کاریکاتوری باقی ماند

در میان هر جریان سیاسی دیدگاه‌های مختلفی سخن می‌گویند که بعضی در جایگاه انتقاد و برخی در جایگاه هواداری قرار دارند. جبهه اصلاحات نیز به علت ماهیت آزاد خود سراسر تضاد و اختلاف‌نظر است که از یک‌سو نشان از باز بودن تفکرات در این جبهه است و از ‌سوی دیگر مشکلی جدی قلمداد می‌شود. درباره این جریان سیاسی مهم در کشور شبهات زیادی ازجمله انحصارطلبی برخی احزاب این جبهه وجود دارد که موجب اعتراض برخی شخصیت‌ها نیز شده است.

پیامد حضور نظامیان در کارزار سیاست

چندی پیش نمایندگان مجلس شورای اسلامی بخشی از قانون انتخابات ریاست‌جمهوری را با انجام اصلاحاتی تصویب کردند. تغییراتی که بیش از آنکه واقعیت‌ها، پیامدها و هزینه‌های احتمالی در آینده نه‌چندان‌دور را در نظر داشته باشد، براساس سنجش مصلحت‌ها در حال انجام پذیرفتن است. بحث‌های مختلفی از سوی نمایندگان و فعالان سیاسی نزدیک به جریان‌های سیاسی طی روزهای گذشته مطرح شـده است.

نهادهای انتخابی کم‌اثر شده‌اند

دغدغه معیشت امروزه در هرکجای کشور شنیده می‌شود که علل مختلفی در بطن خود دارد. عده‌ای راه‌حل تمام مشکلات را سیاست می‌دانند و عده‌ای ابزارهای دیگری را برای حل این مسئله پیشنهاد می‌کنند. اصلاح‌طلبان به‌عنوان یک جریان سیاسی که هدف‌گیری خود را برخلاف پیشینه خود از سال 76  روی طبقه متوسط گذاشت در شرایط فعلی که کشور با چندین میلیون حاشیه‌نشین و زیر خط فقر مواجه است، مشخص نیست چه ایده و دیدگاهی به اقشار کم‌برخوردار جامعه دارد.

صبحانه در کنار دوستداران قدرت

با نزدیک شدن به روزهای پایانی سال و مشخص شدن کاندیدای اصلی در انتخابات ریاست جمهوری سال1400 برای مرتبه‌ای دیگر با چهره‌های آشنایی روبه‌رو می‌شویم که بعضا طی ماه‌ها و سال‌های گذشته تلاش کردند از قدرت سیاسی به دور بمانند؛ ولی این روزها مشخص شده است فکر آن دوری جستن از برخی کنش‌های سیاسی چیزی جز کسب فرصت مناسب برای حضور فعال و رسیدن به جایگاه بهتر نبوده است. یکی از چهره‌های سیاسی که قصدی برای ورود به میدان سیاست را نداشت عزت‌اله ضرغامی بود.

چالش اصلاح قانون انتخابات ریاست‌جمهوری

در حالی که لایحه جامع قانون انتخابات در مجلس یازدهم همچنان بلاتکلیف است، نمایندگان رسیدگی به اصلاح موادی از قانون انتخابات ریاست جمهوری و شوراهای شهرو روستا را با مطرح‌کردن دلایلی چون عدم وجود معیارهای حداقلی برای ورود افراد به انتخابات ریاست جمهوری، نبود مصادیق مشخص و شفاف و همچنین کاهش مشکلات شورای نگهبان در بررسی صلاحیت تعداد زیادی از کاندیداها در دستور کار مجلس قرار دادند. طرحی که چندمین‌بار است بندها و تبصره‌هایی به آن اضافه یا از آن کم می‌شود و این‌بار صحبت از عدم حضور کاندیداهای دو تابعیتی و شفافیت درخصوص حضور افراد نظامی بیش از دیگر موارد مطرح شده در اصلاح این قانون سروصدا به پا کرده است.

چشم‌بسته به روحانی چک سفید امضا دادیم

با نزدیک‌شدن به انتخابات ریاست‌جمهوری و شوراهای اسلامی شهر و روستا، جریان‌های سیاسی و شخصیت‌ها در مقابل سؤال‌های جدی قرار گرفته‌اند که باید دربرابر مخاطبانی که در آینده مشارکت در انتخابات را رقم می‌زنند پاسخ‌گوی عملکرد و شبهات موجود درباره جریانشان باشند. اصلاح‌طلبان به‌عنوان یکی از ارکان جدی سیاست در ایران نیز در انتخابات 1400 ایده‌ها و کاندیداهایی خواهند داشت، اما هنوز مشخص نیست موضع آن‌ها نسبت به شرایط فعلی و روش حضورشان در انتخابات چیست؟

بررسی انتخابات؛ از مشروطه تا امروز

در قسمت قبل خواندیم که هجدهمین دوره مجلس شورای ملی در تاریخ 27 اسفند 1332 و پس از کودتای 28 مرداد و سقوط مصدق بازگشایی شد. ریاست مجلس هجدهم در دست رضا حکمت بود. ۱۳۲ نماینده به مجلس راه یافتند و نتیجه انتخابات در سه حوزه قم، شهرضا و فیروزآباد اعلام نشد. اعتبارنامه یدالله ابراهیمی، نماینده نخست کرمان، تصویب نشد و نماینده دوم آن حوزه نیز استعفا کرد. اعتبارنامه منوچهر ایرانی نیز در ۲۸ بهمن ۱۳۳۳ رد شد. سه نماینده هم در طی دوره درگذشتند.

بودجه سال آینده به‌صورت غیرواقعی و احساسی تعیین شده است؟

سیگنال ارز تورمی برای ۱۴۰۰

دولت مبنای نرخ ارز را روی ۱۱ هزار و۵۰۰ تومان برای بودجه ۱۴۰۰ گذاشته است؛ رقمی که پس از اعلام دخل‌وخرج دولت، واکنش عده‌ای را به دنبال داشت مبنی بر اینکه تعیین اعداد و ارقامی ازاین‌دست برای بودجه سال آینده به‌صورت غیرواقعی و احساسی تعیین شده است.