به گزارش اصفهان زیبا؛ این روزها در فضای مجازی افرادی را میبینیم که خودشان را متخصص میدانند و به خود اجازه میدهند علیه واکسیناسیون کودکان هجمههایی را راهاندازی کنند؛ افرادی که با تبلیغات کاذب و اظهارنظرهایی که معلوم نیست منبع آنها کجاست و چه پایه و اساسی دارد، والدین را از واکسیناسیون منع میکنند و از آنها میخواهند نسبت به دستورالعملهای وزارت بهداشت بیتوجه باشند!
گزارشها چه میگویند؟
گزارشها حاکی از این است که بیماریهایی مثل سرخک و سیاهسرفه و… همچنان در گوشهوکنار دنیا قربانی میگیرند. همچنین گفته میشود علت اینکه در کشورمان این بیماریها را نداریم بهخاطر پوشش بالای واکسیناسیون است؛ به طوری که بالای 95% در مقابل این بیماری خطرناک واکسینه میشوند ؛ بنابراین کارشناسان معتقدند اگر پوشش واکسیناسیون در کشور پایین بیاید دوباره این بیماریها شعله ور و باعث ایجاد مشکلات برای بچهها میشوند.
ضدواکسنها و جولان در فضای مجازی
با این وجود این روزها تبلیغات منفی ضد واکسن در فضای مجازی بسیار دیده میشود و عدهای به جولان مشغول هستند. مهدی یوسفی، مدیر گروه دانشکده طب ایرانی و مکمل دانشگاه علوم پزشکی مشهد در گفت و گو با رسانهها ضررهای واکسن را انکار میکند و میگوید اگر چه واژه واکسیناسیون به این شکل در منابع طب کهن وجود ندارد اما روشهای مشابه آن در پیشگیری از ابتلای انسان و حیوان به بیماریها از گذشته کاربرد داشته و امروزه ثابت شده است که واکسن نزدن سبب شیوع بیماری در جامعه و ضرر رساندن به تمام مردم کشور میشود. در گذشته واکسیناسیون به همان شکل اولیه مورد استفاده قرار میگرفت و خیلی وارد حوزههای سنتز غیرطبیعی آن نمیشدند. اما امروزه بسیاری از فرآوردههای درمانی دارد به شکل سنتتیک تولید میشود که این سنتز غیرطبیعی سبب اضافه شدن یک سری افزودنیها به آن محلول واکسن میشود که این امر باعث بروز یک سری عوارض میشود که این عوارض هم در واقع ذکر شده است و الان هیچ فردی منکر عوارض ناشی از تزریق واکسن نیست اما اثربخشی واکسن بیش از عوارض آن است.
به گفته او بسیاری از واکسنهایی که مراحل مطالعاتی آنها به شکل کامل طی شده در واقع منافع آنها بیشتر از مضراتشان است و این که به طور مطلق واکسیناسیون را نفی بکنیم امر درستی نیست چرا که بعضی از واکسنها همچون واکسن فلج اطفال، واکسنهای بسیار ایمن و با اثربخشی بسیار زیاد هستند. بعضی از واکسنهای جدید هم هستند که به دلیل برخی از افزودنیها ممکن است عوارض و بیماریهایی را به خصوص در سیستم عصبی و سایر ارگانهای بدن ایجاد بکنند که بایستی یک نگاه ملی به این قضیه داشته باشیم نه یک نگاه فردی و نمیشود فقط به خاطر این که از برخی از عوارض احتمالی در امان باشیم واکسن نزنیم چرا که اگر این بیماریها در جامعه شایع و همه گیر بشود تمام مردم کشور متضرر خواهند شد.
همچنین همین چند روز پیش بود که رئیس مرکز مدیریت بیماریهای واگیر وزارت بهداشت در پاسخ به سوالی درباره نگرانی از گروههای ضد واکسن و در حاشیه نشست خبری خود گفت: «ایران جزو کشورهایی بوده که به دلیل پوشش بالای واکسیناسیون معروف بوده و به خوبی در آن کار شده است؛ در 30 سال گذشته شاید یک مورد کزاز مشاهده نشده باشد. از سال 1378 به بعد شاید فلج اطفال مشاهده نشده باشد و این یعنی واکسیناسیون به خوبی کار کرده است. تا حدود 3 سال پیش جزو معدود کشورهایی بودیم که بیشترین پوشش واکسیناسیون را داشتیم. اما پس از کرونا، گروههای ضد واکسن تبدیل به معضل شدهاند و روز به روز باعث نگرانی میشوند. در برخی شهرها، افرادی علیه واکسیناسیون تلاش میکنند. رسانهها باید با واکسن ستیزی مبارزه کنند. هرکسی که با واکسن مبارزه میکند، حتی پایگاه اجتماعی خود را زیر سوال میبرد. برخی خود را منسوب به بخشهایی میدانند.»
دلایلی برای عدم واکسیناسیون
این حرفها اما راه به جایی نمیبرد و ضدواکسنها گوشی برای شنیدن ندارند؛ همانها که در فضای مجازی علیه واکسیناسیون دانشآموزان حرفها و حدیثهای بسیاری را نقل میکنند و از مضرات و پیامدهای واکسیناسیون میگویند. البته برخی نیز میگویند برای این کار خود دلیل دارند.
خانم ابراهیمی دو فرزند دارند که اجازه واکسیناسیون به هیچکدام از آنها نداده است. او میگوید: «کودکانم واکسن نزدهاند؛ برای این تصمیم دلایل علمی داشتهام و سالها دربارهٔ آن تحقیق کردهام. چنین نبوده که تحتتأثیر سخنان دیگران یا خواندن چند پیام در فضای مجازی به این نتیجه رسیده باشم، بلکه این تصمیم حاصل سالها پژوهش مداوم است؛ از بدو تولددخترم که اکنون ۹ سال دارد و پسرم که ۴ساله است. در این سالها پیوسته اطلاعات جدیدی را از منابع داخلی و خارجی دربارهٔ مضرات واکسن گردآوری کردهام. متاسفانه بسیاری از دادهها دربارهٔ مضرات واکسن در اسناد پزشکی ثبت نشده و در آمارهای رسمی نیز بازتاب نیافتهاند.»
او در ادامه میگوید: «بهعنوان نمونه، موردی را شخصا در یک مرکز درمانی مشاهده کردم؛ کودکی که کاملا سالم و متناسب با سنش رشد کرده بود و رفتارهای حرکتی کاملا طبیعی داشت، اما پس از تزریق یکی از واکسنها دچار علائم شدیدی شبیه به فلج شد و دیگر هیچ نشانهای از یک کودک سالم در او دیده نمیشد و حتی قادر به برقراری ارتباط نبود. مادرش اشک میریخت و میگفت فرزندش پیش از تزریق هیچ مشکلی نداشته و اکنون تنها نفس میکشد. در آن زمان چون دانشجو بودم، پذیرش اینکه این مسئله پیامد واکسن باشد برایم دشوار بود؛ اما پس از تحقیقات فردی، دریافتم که آن مادر حق داشت که گریه میکرد و میگفت کودکش پس از واکسیناسیون به چنین وضعیتی دچار شده است. افزون بر این، از عوارض کوتاهمدت واکسنها نیز مواردی چون آبسههای زیر بغل و موضع تزریق را بهکرات مشاهده کردم.»
ابراهیمی بیان میکند: «دلایل در این زمینه بسیار است و جای بحث فراوان دارد؛ کمااینکه کتابهای متعددی نیز به زبان اصلی علیه واکسیناسیون و در تبیین عوارض آن به نگارش درآمده است. از سوی دیگر، مروجان واکسیناسیون هیچ تضمینی ارائه نمیدهند و اذعان میکنند که ممکن است از هر هزار مورد، یک نفر دچار عارضه شود؛ این در حالی است که عوارض همواره فوری و آنی نیستند، بلکه ممکن است سالها بعد آشکار شوند و حتی بیماریهای نوظهور نیز از تبعات احتمالی آن باشند.»
به شایعات توجه نکنید!
این اظهار نظرها در حالی است که کارشناسان همچنان اصرار به تزریق واکسن به کودکان دارند و معتقدند عدم واکسیناسیون میتواند، سلامت آنها را به خطر بیندازد. رضا فدایی، مسئول بیماریهای واگیردار معاونت بهداشت دانشگاه اصفهان نیز در گفتوگو با «اصفهان زیبا» بر تزریق واکسن دانشآموزان تأکید میکند؛ آنجا که میگوید: «واکسیناسیون در بدو ورود به دبستان و در مقطع دهم انجام میشود. واکسیناسیون دانشآموزان پایه دهم که بهتازگی رایج شده، الزامی است. امیدواریم بدون پیشآمدن مباحثی از قبیل مشکلات حقوقی و مسائل مربوط به الزام قانونی، خانوادهها با درک اهمیت این موضوع-بهویژه در سال تحصیلی فعلی که دانشآموزان نزدیک به هفت ماه دور هم نبودهاند و اکنون میخواهند به مدرسه بروند-از واکسن استقبال کنند. انتظار میرود خانوادهها از این فرصت رایگانی که سالهاست برای کشور فراهم شده است استفاده کنند و به شایعات و تبلیغات مسمومی که برای منع واکسیناسیون انجام میشود، هیچ اعتنایی نکنند. اینها واکسنهایی هستند که در همه دنیا تزریق میشوند؛ از جمله در کشورهای غربی و مناطقی که این بیماریها در آنها وجود دارد. اگر امروز دیفتری و کزاز نمیبینید-البته سیاهسرفه دوباره مشاهده میشود-همه اینها حاصل اثرگذاری واکسنها بوده است؛ بهعنوانمثال، وقتی عدهای، خانوادهها را از تزریق واکسنهایی مانند واکسن بدو ورود به دبستان منع میکنند، باید توجه داشت که این واکسن قبل از ششسالگی تزریق میشود.»
به گفته او، اگر کودک واکسنهای دیفتری، کزاز و سیاهسرفه را نزد و بعد مثلا به دیفتری مبتلا شود، در آن چند روزی که بیماری رو به وخامت میرود و در نهایت منجر به خفگی و مرگ میشود، آن وقت این گروههای ضد واکسن کجا هستند که بیایند این کودک را درمان کنند؛ همانها که میگویند این واکسن را نزنید. آیا این افراد میآیند بالای سر کودک مبتلا شده به سیاهسرفه، دیفتری یا کزاز بایستند و به طریق علمی او را از بیماری که میتوانست اصلا به آن مبتلا نشود نجات دهند؟ اگر واکسیناسیون انجام نشود، برای جلوگیری از ابتلا به دیفتری، کزاز و سیاهسرفه به طور مشخص چه باید کرد؟ اگر کودکان به این بیماریها مبتلا شدند، تکلیف چیست؟ این موضوع درباره قطره فلج اطفال نیز صدق میکند.
فدایی ادامه میدهد: «تصاویر متعددی از کودکانی داریم که در زمان شیوع این بیماری، دستها و پاهایشان فلج شده بود؛ بهطوری که این افراد بهخاطر کجی دستها و پاهایشان، اصلا از شکلوشمایل انسانی خارج شده بودند. اکنون این بیماری کجاست و چرا دیگر آن را نمیبینیم؟ فلج اطفال یک بیماری ویروسی بود که با ورود ویروس آلوده به گوارش منتقل میشد؛ این انتقال میتوانست از طریق آب، غذا یا هر چیز دیگری صورت گیرد. سپس فرد فلج میشد و حتی ممکن بود عضلات تنفسی او فلج شود و اصلا نتواند به صورت ارادی نفس بکشد. چرا اکنون این بیماری را نداریم؟ آیا طب سنتی آن را درمان کرد؟ در طول ۲۶ سالی که در ایران فلج اطفال دیده نشده است، طرفداران طب سنتی توضیح دهند که چگونه فلج اطفال را از ایران ریشهکن کردند؟ با کدام فرمول و با کدام تدبیر؟ آیا خودش از بین رفت و ناپدید شد؟ پس چرا کووید و آنفلوانزا همچنان همچنان دیده می شود؟»
فدایی بیان میکند: «کسی که خود را از واکسن محروم میکند، در واقع دیگران را نیز در معرض سرایت و تهدید قرار میدهد ؛مثلا درباره بیماری فلج اطفال که بیماریمسری و قابل انتقال از فردی به فرد دیگر است و واکسیناسیون آن را پیش از دبستان انجام میدهیم. این موضوع درباره سایر شرایط نیز صدق میکند و در مورد مدارس میتواند برای سایر کودکان نیز تهدیدهای بالقوهای ایجاد کند.» اگرچه والدین موظف به واکسیناسیون دانش آموزان خود هستند و برای ثبتنام در مدارس نیز این موضوع یکی از شروط اصلی است،
اما هنوز هستند برخی از خانوادههایی که با استدلالهای مختلف از این کار سرباز میزنند: «من دقیقا نمیدانم در هر مدرسه چه اقدامی انجام میشود. ما از آموزشوپرورش، از گذشته تاکنون-نهفقط در شرایط فعلی-خواستهایم که مدیران مدارس، هنگام ثبتنام، مدارک واکسیناسیون را بازبینی و سپس اقدام به ثبتنام کنند. سیستم آموزشوپرورش نیز از مدیران مجموعه خود همین درخواست را دارد. حال اگر در جایی این موضوع نادیده گرفته شده است،عزیزان آموزشوپرورش باید اعلام کنند که تکلیف چیست. بههرحال بر تأکید خود ادامه میدهیم و هشدار میدهیم که نباید سلامت عمومی را بر اساس مشتی صحبت بیپایه به خطر انداخت.»
محمدرضا نظریان، مدیرکل آموزشوپرورش استان اصفهان نیز در گفتوگو با «اصفهان زیبا بر لزوم تزریق واکسن میگوید: «در این زمینه ما تابع مقررات بهداشت و آموزش هستیم. سنجش سلامت برای پایه اول ابتدایی الزامی است؛ زیرا هم برای شناسایی وضعیت جسمی و رشدی دانشآموز مهم است و هم برای برنامهریزی آموزشی مدرسه. در مورد واکسن هم آن چیزی که قانون و دستورالعمل بهداشتی مقرر کرده است، باید رعایت شود. البته هدف ما محرومکردن بچهها نیست؛ هدف این است که سلامت دانشآموز و سلامت سایر دانشآموزان حفظ شود.»
