به گزارش اصفهان زیبا؛ چندی پیش بود که خبر لغو برگزاری مسابقه دختران شایسته پس از 35 سال در هلند در رسانهها پیچید و برگزارکنندگان آن با صدور بیانهای دلیل آن را اینگونه بیان کردند: «جهان در حال تغییر است و ما نیز باید تغییر کنیم.» برگزارکنندگان این رویداد اعلام کردند که مسابقه دختر شایسته اکنون دیگر با روح زمانه و ارزشهای امروزی همخوانی ندارد.
در این بیانیه آمده است که پس از تاریخی سرشار از زرقوبرق، استعداد و الهام، مسابقات دختر شایسته هلند به پایان رسید. آنگونه که برگزارکنندگان توضیح دادند، مسابقه دختر شایسته هلند پس از بحث و بررسی درباره این موضوع انجام شد که چرا برخی ایدهها، مانند پایبندی به ایدئالهای زیبایی خاص و انتظارات اجتماعی، هنوز تا این اندازه رایج هستند. در این راستا دریافتهاند که اگرچه تعداد بیشتری از جوانان این معیارها را به چالش میکشند، اما پلتفرمهای بسیار کمی وجود دارند که واقعا جوانان را تشویق کنند فراتر از این چارچوبها فکر کنند و مسیر شخصی خود را پیدا کنند. بهجای این مسابقات، یک پلتفرم آنلاین با نام «نه دیگر برای این زمان» راهاندازی شده است.
این پلتفرم به موضوعاتی مانند سلامت روان، رسانههای اجتماعی، تنوع و خودبیانگری اختصاص دارد. در این پلتفرم، بهجای تاج و لباسهای فاخر، داستانهایی از زندگی واقعی به اشتراک گذاشته میشود که الهامبخش جوانان باشد. برگزارکنندگان اعلام کردند: «اینجا ما جوانان را تشویق میکنیم تا خودشان باشند، در دنیایی که در حال دگرگونی است». همزمان با انتشار این خبر، اما برنامه طنزی به کارگردانی «احسان علیخانی» در حال پخش از شبکه نمایش خانگی است؛ برنامهای که زنان با طنازیها و شوخیهای خود قرار است مردم را بخنداند و چنددقیقهای آنها را از روزمرگیها و دغدغههای ذهنی نجات دهند.
جوکر زنان، طرفداران زیادی بهویژه در میان زنان خانهدار دارد و هر بار سکانسهای مختلفی از آن نیز در فضای مجازی وایرال میشود. اگرچه بازیگران معروف زن دیگری نیز در این برنامه حضور دارند، اما بسیاری از سکانسها و صحنههای این برنامه حول شخصیت «نعمیه نظامدوست»، بازیگر میانسالی که اتفاقا از محبوبیت زیادی نیز در جامعه برخوردار است، میچرخد؛ زنی که در دهه پنجم زندگی خود به سر میبرد و بنا به دلایل شخصی در این سن ازدواج نکرده است و از چاقی مفرط نیز رنج میبرد؛ همین دو موضوع یعنی چاقی مفرط و همچنین تجرد در سن بالادست مایه شوخیهایی شده است که باقی زنان بازیگر نیز با آن همراه میشوند و براساس آن برنامه را پیش میبرند؛ ضمن اینکه گاه و بیگاه نیز متلکها و طعنه و کنایههای احسان علیخانی به او نیز باعث خنده دیگر بازیگران میشود.
در روزهای اخیر، این مسئله نقد و انتقادهای زیادی را روانه احسان علیخانی و همچنین دیگر بازیگران این برنامه کرده است. برخی نیز تمسخر و شوخی با بدن نعمیه نظامدوست را به دلیل جنبه بالای او میدانند و معتقدند که خود او این مسئله را پذیرفته است؛ اما بعضی دیگر از مخاطبان بهویژه زنان این موضوع را برنمیتابند و معتقدند رسانه حق ندارد به ترویج و عادیسازی چنین شوخیهایی بپردازد و بدن را بهمثابه یک شیء و کالا بپندارد؛ حتی اگر شخصیتی مثل نعیمه نظامدوست با رغبت شخصی به این مسئله تن داده باشد و از شوخی با چاقیاش ناراحت نشود.
هرچند صحبتهای نظامدوست این موضوع را نقض میکند؛ آنجا که از هزار و یک راه نرفته برای درمان چاقیاش سخن میگوید؛ از گرفتن انواع و اقسام رژیمهای لاغری و ورزش کردن تا تن دادن به عملهای جراحی که البته هیچکدامشان به نتیجه نرسیدهاند و همین هم نشان میدهد «چاق بودن» برای او دردسرهای زیادی ایجاد کرده و او هنوز نتوانسته با بدن خود کنار بیاید؛ بدنی که اکنون برخی از رسانهها آن را بهمثابه یک شیء یا کالا میپندارند و تنها بدنها و چهرههای بینقص و بدون عیب و ایراد را موردپذیرش میدانند.
رسانهها و شبکههای اجتماعی در دنیای امروز با خلق معیارهای زیبایی آرمانی و غیرواقعی باعث شدهاند تا خیلی از افراد جامعه بهویژه زنان جوان تحتتأثیر قرار گیرند و برای رسیدن به بدن یا چهرهای ایدئال دست به هر کاری بزنند و حتی صابون خطرات احتمالی را به تن بزنند.
آمار بالای جراحیهای زیبایی در کشور
نگاهی به آمار بالای جراحیهای زیبایی در کشور این موضوع را تأیید میکند: «بر اساس آمارهای جامعه بینالمللی جراحی پلاستیک زیبایی، ایران از نظر تعداد عملهای جراحی انجامشده در سال ۲۰۲۲ در رتبه دوازدهم جهان قرار گرفته، درحالیکه در سال ۲۰۱۶ در رتبه هجدهم قرار داشت. جراحی بینی محبوبترین عمل در میان جراحیهای زیبایی به شمار میرود و پسازآن لیپوساکشن، جراحی پلک، جراحی شکم و جراحی سینه در رتبههای بعدی قرار دارند. بر اساس آمارها در سال ۲۰۲۲ در ایران حدود ۳۲۰ هزار عمل زیبایی شامل جراحی و غیرجراحی انجام گرفته که این رقم نسبت به ۱۵۱ هزار عمل انجامشده در سال ۲۰۱۶ رشد بیش از دو برابری را نشان میدهد.»
این درحالی است که برخی از جراحان پلاستیک معتقدند از هر صد مراجعهکننده فقط ۳۰ نفر به عمل زیبایی نیاز دارند. از سوی دیگر آمار شکایت از پزشکانی که عملهای زیبایی انجام میدهند، چند ماهی است که افزایش پیدا کرده و این نشان میدهد رغبت به عملهای زیبایی نیز چند برابر شده است.
بسیاری از متخصصان بر این باورند که فضای مجازی نقش پررنگی در این خصوص ایفا کرده و ورود پزشکان به این فضا و حتی قیمتهای متفاوت و قسطیکردن برخی از این عملهای زیبایی در افزایش این آمار بیتأثیر نبوده اما هرچقدر که تمایل به این عملها بیشتر شده، میزان شکایتهای پزشکی نیز افزایش پیدا کرده است.
بر اساس موضوع کمیسیون جراحی پلاستیک در هفت ماهه سال ۱۴۰۰ شکایت از قصور پزشکی که مربوط به همه بخشهای پزشکی میشود، ۳۷۷ پرونده بوده که از این تعداد ۲۲۰ پرونده منجر به محکومیت پزشک معالج و ۱۵۷ پرونده منجر به تبرئه پزشک شده است. این در حالی است که در هفتماهه نخست سال ۱۴۰۱ بر اساس موضوع مشابه، ۶۱۸ پرونده ثبت شده که از این تعداد ۳۵۶ پرونده به محکومیت و قصور کادر درمان منجر شده و ۲۶۲ پرونده نیز منجر به تبرئه پزشک معالج شده است.
این آماری است که بابک سلحشور، مدیرکل امور کمیسیونهای سازمان پزشکی قانونی به جامجم آنلاین میدهد و تأکید میکند: «تنوع این شکایتها بسیار بالاست و میتواند شامل جراحیهای مینور مانند تزریق ژل یا بوتاکس باشد یا اینکه جراحیهای بزرگ مانند ابدومینوپلاستی و… را شامل شود؛ اما درهرحال اگر شکایتی صورت بگیرد این مرکز شکایت را بررسی و وضعیت را به مراجع قضایی اعلام میکند.»
سلحشور به این موضوع اشاره میکند که «کرونا تا حدود زیادی این آمار را کاهش داده بود؛ اما بعد از کرونا آمار این عملها افزایش پیدا کرد که یکی از مهمترین دلایل آن فضای مجازی، تبلیغات زیاد و مشکلات فرهنگی در جامعه است.
متأسفانه رسانهها نیز در افزایش این آمار نقش مؤثری دارند و میتوان گفت پروسه زیبایی به اولویت اول مردم در زندگی تبدیل شده است. از سوی دیگر هر چه میزان درخواست مردم برای عملهای زیبایی بیشتر شود، قصور نیز افزایش پیدا میکند.»
تأثیر انکارنشدنی رسانهها بر افزایش عملهای جراحی
رسانهها و شبکههای اجتماعی روزبهروز معیارهای جدیدی از زیبایی به مخاطبان خود ارائه میدهند و افراد را ترغیب میکند تا برای زیباتر شدن، دست به هر کاری بزنند. نتایج پژوهشی تحتعنوان «تأثیر رسانه بر تمایل یا تشویق زنان به انجام جراحیهای زیبایی» نیز بر این موضوع بهخوبی صحه میگذارد: «رسانهها تأثیر بسزایی در ترغیب زنان به انجام عمل جراحی زیبایی دارند. تبلیغات رسانهها مانند تبلیغات تلویزیون، ماهواره و مجلات، رفتار سلبریتیهای رسانهای بهخصوص در برنامههای تلویزیونی و رادیویی و مجلات، ایجاد هنجارهای انتزاعی در رسانهها و رواج مصرفگرایی نقش مهمی در افزایش تمایل افراد بهخصوص زنان جامعه برای انجام جراحیهای زیبایی دارد. این درحالی است که باتوجه به یافتههای حاصلشده مبنی بر افزایش چشمگیر تعداد متقاضیان جراحیهای زیبایی غیرضروری و نیز نقش رسانهها و ترغیب زنان به انجام این جراحیها ضروری است نظام سلامت در راستای کاهش میزان تمایل زنان نسبت به انجام جراحیهای زیبایی غیرضروری از کمک رسانهها بهره ببرد.»
