«در نوروز امسال برخی بناهای شاخص مانند مسجد جامع عتیق در خور نامشان بازدید نداشتند. باید با برنامهریزی منسجم به توزیع گردشگری و توازن بازدیدها کمک کنیم.» این، بخشی از توئیت مدیرکل میراثفرهنگی اصفهان است که همه ما را به تأمل وامیدارد؛ بهخصوص وقتی یادمان باشد که متخصصان تاریخ و گردشگری معتقدند اگر بخواهید فقط یک اثر شاخص را که نماینده معماری دوره اسلامی ایران است، به جهان معرفی کنید، بدون شک مسجد جامع عتیق اصفهان برترین گزینه است.
یکی از عناصر اصلی زیبایی و اهمیت چهارباغ، درختان آن است. تصور کنید چهارباغ فاقد درخت بود، آیا میتوانست اعتباری را که کسب کرده است، داشته باشد؟ بنابراین نگاهی گذرا به درختان این خیابان بیجا نیست؛ بهخصوص فاجعهای که در 1350 برای درختان چهارباغ اتفاق افتاد، ازیادبردنی نیست.
استـفاده از زبـان طـنز در بیان مشـکلات و معــضلات اجـتماعی و سیاسی در تاریخ ایران سابقه فراوانی دارد. شاید یکی از برجستهترین آن مطالبی بود که علیاکبردهخدا در روزنــامه صــوراســرافیـل در ســتــون «چـرندوپـرند» عرضــه کرد. نوروز جمشاد هم در دهه چهل و پنجاه به همین روش در روزنامههای اصفهان قلم میزد. در این مطلب نگاهی داریم به متنی به قلم جمشاد که سؤالات تأملبرانگیزی را مطرح کرده و تصویر جالبی از اصفهان دهه چهل ارائه داده است.
قطر از زمانی که به میزبانی جامجهانی 2022 انتخاب شد، تبلیغات جذب گردشگر را هم آغاز کرد. دوحه، پایتخت قطر در همسایگی جنوب غربی ایران قرار دارد. به عبارتی اگر یک مثلث متساویالاضلاع را در خلیجفارس در نظر بگیریم، رأس شمالیاش جزیره کیش متعلق به ایران است. رأس شرقی، ابوظبی متعلق به امارات متحده عربی است و رأس غربی، دوحه متعلق به قطر و هر سه کشور حالا درصدد جذب گــردشــگران رویــداد بـــزرگ جــامجـهانی برآمدهاند. در گزارش پیش رو نگاه کوتاهی داریم به این تلاشها و البته این اولین گزارش از سلسله گزارشهایی است که با موضوع گردشگری جامجهانی قطر منتشر خواهیم کرد.
سفر و گردشگری، زمانی معنای عمیق و اصیل خود را بازمییابد که به جستوجوی تازهها بپردازیم و از محیطی که به آن خو گرفتهایم، مدتی دور شویم. در سفر، تنوع طبیعت را حس میکنیم. اگر ساکن کویر باشیم، مناظر ساحلی و کوهستانی برای ما لطف دیگری دارند و اگر در دیاری کوهستانی زندگی میکنیم، حضور در کویر برای ما تازگی و لطف ویژهای خواهد داشت.
شهرام امیری، مدیر روابط عمومی سازمان میراث فرهنگی، صنایع دستی و گردشگری اصفهان اظهار کرد: طبق آخرین آمار دبیرخانه ستاد اجرایی خدمات سفر استان اصفهان، تا پایان ۷ فروردین، آمار اقامت گردشگران از مرز یک میلیون نفر در استان اصفهان عبور کرد و بازدید از آثار تاریخی و جاذبههای گردشگری به مرز ۵ میلیون نفر رسیده است.
در نقاشیهای قدیمی که از شهر اصفهان ترسیم شده، ستونهای کهنسالی دیده میشود که به قول مولوی مانند نردبانهایی پلهپله تا دل آسمان کشیده شدهاند. این ستونهای هزارساله، منارههای تاریخی شهر اصفهان هستند؛ منارههایی که از دوره سلجوقی به بعد بیشتر در کنار بناهای مذهبیآموزشی نظیر مساجد، مدارس و مقبرهها دیده میشوند. در روزگاری که در سیمای شهری به زحمت خانههای بیشتر از دو طبقه به چشم میخورده، ارتفاع چشمگیر این آسمانخراشهای کهنسال هم نمادی از شکوه و عظمت بوده و هم احتمالا راهنمایی برای پیدا کردن کانونهای علمی و مذهبی در شهرها.
سید مهدی موسوی موحد، که پیش از این او را به عنوان رئیس پایگاه میراث جهانی مسجد جامع عتیق اصفهان میشناختیم، با حکم مدیرکل میراث فرهنگی، گردشگری و صنایعدستی استان، به سرپرستی معاونت میراث فرهنگی اصفهان منصوب شد.
گرمای واژه «بابا» برای کسانی که از نعمت داشتن پدر بهعنوان یکی از ستونهای خانواده محروم نبودهاند قابل درک است؛ اما در کوچه پس کوچههای شهر که رکاب میزنیم، گاهی با مقبرهها یا محلهها یا گذرهایی روبهرو میشویم که به نام «بابا» مشهورند. این باباها چه کسانی بودهاند و چگونه وارد تاریخ اصفهان شدهاند؟ به نظر میرسد با رشد گرایشات عرفانی پس از اسلام مشایخ با القاب مختلفی شناخته میشدهاند. پیر، عمو، شیخ یا بابا از این دست لقبها بوده است. اما بعد از حمله مغول و در طی قرن هشتم و نهم این جریان رنگ دیگری پیدا کرد و باباهای اصفهان بیشتر حاصل این دوره تاریخی هستند.
عزت الله ضرغامی، وزیر میراث فرهنگی، گردشگری و صنایع دستی، ۱۷ دستورالعمل را برای تحول و ارتقای وزارت میراث فرهنگی، صنایع دستی و گردشگری به ادارات کل میراث استانها برای اجرا ابلاغ کرده است. روایت گروه میراث و گردشگری روزنامه اصفهانزیبا را از دفترچهای که وزارت میراث فرهنگی تهیه و در اختیار استانها قرار داده است، در ادامه میخوانید. البته به روایت مهر، این هفده مورد، از سخنرانی ضرغامی در جمع مدیران و کارکنان وزارت احصا و استخراج شده است.
جان سردر تاریخی جورجیر که نامش در فهرست میراث ملی ایرانیان به ثبت رسیده، در خطر است. میراث گرانقدری که شاهکاری از معماری رازی است به جای آن که با لحاظکردن اصول حفاظتی در معرض دید عموم قرار بگیرد، به محلی برای پارک موتورسیکلتها تبدیل شده و هر عابری به راحتی میتواند بر کالبد این میراث گرانبها دست بکشد یا موتورش را به دیواره ارزشمند هزارساله بنا تکیه بدهد و فرسایشش را رقم بزند. به نظر میرسد بهسرعت باید از این سردر تاریخی هم به روشی مشابه روش حفاظت از محراب اولجایتو در مسجد جامع عتیق اصفهان، حفاظت صورت بگیرد و با افزایش آگاهی عمومی نسبت به ارزشهای این میراث از تخریبش جلوگیری و برای معرفیاش تلاش شود.