دستگاه موسیقی
آواز در محاق
وقتی از مکتبهای آوازی حرف میزنیم بی تردید تاریخ چهارصدساله اصفهان در آواز از جایگاهی کاملتر و جامعتر از سایر مکاتب برخوردار است و ستارگان درخشانی همچون ادیب خوانســـــــــاری، تاج اصفهانــــــــی، میــــرزاعلـــــــیمحمــــــــد قاضیعسگــــــــر، سیدعبدالرحیم اصفهانی، عبدالحسین صدر، رحیــــــــم زریباف، آقاسیدحسین طاهرزاده، آقاسیدمحمد طاهرپور، رحیم خاکی، میرزا حبیب اصفهانی، درویشحسن خاکی، عباس کاظمی، تقی سعیدی و علیاصغر شاهزیدی بر بلندای مکتب آوازی اصفهان جای دارند.
بشنو از نی چون حکایت میکند
سلامعلیکم سلامعلیکم… »این همان چیزی است که جادوی نی در دستگاه چهارگاه را در ذهن من تداعی میکند، شاهکار سلام صبحگاهی از حسن کسایی یکی از نوابغ نینوازی اصفهان و بلکه ایران که خانه او در عباسآباد هنوز هم خاطره مینوازد؛ همچون خانه محله مکینه خواجو که برای ما اصفهانیها نشانی از نایب اسدالله، خداوندگار نی است تا شاید از این اندک ماترک برجایمانده از شهری که روزگاری نهچندان دور قبلهگاه نینوازان بهشمار میرفت، همچنان صدای نی شنیده شود؛ اگرچه این صدای عارفانه در شهری که با نوای نی حکایتها سروده است دور و دورتر شده و در پیچوتاب بیتوجهیها گرهخورده و صدای ساز عارفانه نایب اسدالله خان اصفهانی، آقا سلیمان اصفهانی، ابراهیم آقاباشی، عبدالخالق اصفهانی، مهدی نوایی، حسین یاوری، حسن کسایی و همه آنان که نامشان با نی عجین شده و از آن حکایتها سرودند و جاودان رفتند گمشده است؛ اگرچه به گفته مدیر خانه موسیقی، نی، اصفهان است!
بیتوجهی بیپایان به موسیقی
«هنر پیش از کرونا کرونازده بود.» این گزاره پرتکرار را از زبان بسیاری از هنرمندان رشتههای مختلف هنری میشنویم. گزارهای که از وضعیت نابسامان هنر و هنرمندان خبر میدهد و شیوع ویروس کرونا شرایط را بیشازپیش برای هنرمندان بغرنج کرده است. هنر موسیقی هم در کنار سایر هنرها از این شرایط لطمات بسیاری دیده است. شاید به نظر برسد که توسعه نرمافزارهای آنلاین راه را برای ادامه فعالیتهای آموزشی موسیقی و اجرای کنسرت باز گذاشته است؛ اما در ایران ناآشنایی با این فضاها و عدم پذیرش آنها توسط بسیاری از افراد در عمل کار را دشوار کرده است و کارها با نوعی کندی و عدم تطبیقپذیری پیش میرود. برای مواجهه نزدیک با شرایط هنر موسیقی در اصفهان و باخبرشدن از شرایط هنرمندان این عرصه با فرزان شارقی و سینا فرزادیپور، دو تن از آهنگسازان و مدرسان موسیقی در اصفهان، به گفتوگو پرداختیم.
آوازی که میخواهد معاصر باشد
آیا موسیقی اصیل ایرانی پاسخگوی مخاطب امروزی هست؟ این مهمترین پرسشی است که نهتنها درباره موسیقی ایرانی که درباره بسیاری از هنرهای بهجامانده از گذشتگان سرزمین ایران برای نسل کنونی، نسل اینترنت و دهکده کوچک جهانی میتوان پرسیـــــد. ایده «آواز کوتاه» از سوی برادران سعیدی، از هنرمندان جوان هنر آواز ایرانی، برهمین مبنا شکل گرفته است که چگونه میتوان برای مخاطب بیحوصله امروزی نمونهای درست از موسیقی و آواز ایرانی را ارائه کرد؟ دغدغهای که بیشتر از هرچیز نیاز به زمان دارد تا در کنار دیگر ایدههای تازه عرصه موسیقی ایرانی جایگاهش را پیدا کند. برای اطلاع از جزئیات طرح آواز ایرانی با علی سعیدی گفتوگو کردیم.
پاسداشت پهلوان آواز ایران
سیونهمین مراسم سالگرد درگذشت تاج آواز ایران، استاد جلال تاج اصفهانی به همت عمارت هنرمند وابسته به سازمان فرهنگی اجتماعی ورزشی شهرداری اصفهان و با تلاش و همکاری مجموعه فرهنگی تخت فولاد اصفهان در تکیه سیدالعراقین تخت فولاد و آرامگاه استاد تاج اصفهانی برگزار شد. این برنامه به دلیل همهگیری ویروس کرونا و رعایت پروتکلهای بهداشتی با جمع محدودی از مدیران شهری و دوستان و شاگردان استاد تاج برگزار شد و مخاطبان از طریق اینستاگرام شاهد و ناظر برنامه بزرگداشت بودند.
بشنو از نی…
از «حمدان نی زن» در قرن سوم هجری تا «حسن کسایی» در دوران معاصر، همگی از طلایهداران نینوازی در تاریخ موسیقی ایران هستند. اگر شاعر باذوقی گفته: «اصفهان نیمه جهان گفتند/ نیمی از وصف اصفهان گفتند» بدون شک و بهدوراز اغراق درباره نینوازی اصفهانیها، پُر بیراه نسروده است. از اواخر عهد قاجار تا دوره معاصر، نوازندگان زیادی درزمینه نینوازی فعالیت کردند؛ ولی در این میان، نقش تاریخی «حسن کسایی» غیرقابل انکار است. او متولد 3مهر1307 اصفهان است و اهمیتش در تاریخ موسیقی ایرانی بهگونهای است که نوازندگی نی به قبل و بعد او تقسیم میشود و درواقع شیوه نینوازی قدیم را به دوران معاصر متصل میکند.
شرکت پیام اصفهان زیبا
آرشیو کامل روزنامه
