نفیسه حاجاتی

می‌پرسند: «دوباره آب باز شد؟» می‌گویم: «بله! زاینده‌رود جاری شده» و این دو جمله تفاوت‌های ماهوی دارند: در اولی، زاینده‌رود وجود ندارد، هویت ندارد، انگار سرچشمه‌اش شیر آب است و زاینده‌رود، سینک یا مسیر انتقال آب به مزارع و این دقیقا تعریفی است که طی بیش از بیست سال اخیر مسئولان مختلف از زاینده‌رود بین مردم جا انداخته‌اند. حالا ما باید تلاش کنیم حتی در کلاممان هم حرمت و هویت زاینده‌رودِ ایران را نگه داریم. همان‌طور که هیچ‌کس به تخت جمشید به‌عنوان انبار سنگ نگاه نمی‌کند، زاینده‌رود را هم نمی‌شود مسیر انتقال آب دانست.

۸ خرداد ۱۴۰۱

گشایش شاه‌نشین‌های خواجو

دوفضای میراثی ویژه پل خواجو که درهایشان بسته بود، این هفته به روی مــردم گشــــوده شـــدنــد؛ «بــــازدیـــد از گنجینه‌های کمتردیده‌شده اصفهان، رویــداد اول: گـــردشگـــری بیگلـــربیـــگی پل خواجو» نامی است که برای این اتفاق ویژه انتخاب‌شده و علاقه‌مندان می‌توانند با خرید آنلاین بلیت، یکی از 54 سانس روزانه بازدید را از شنبه، 7 خرداد تا جمعه 13خرداد انتخاب کنند و به تماشای زاینده‌رود جاری بایستند. این اتفاق، اقدام ارزشمندی برای اصفهان است؛ زیرا پشت درهای بسته جز تخریب و فرسایش خبر دیگری نیست و فضاهای منحصربه‌فرد اصفهان باید به روی مردم گشوده شوند تا مطالبه‌گری برای احیا و مرمت و نگهداری صحیحشان هم افزایش یابد. پل خواجو، بنای منحصربه‌فردی که همه ما منتظر ثبت‌نامش در فهرست میراث جهانی بشر هستیم، به توجه بسیار بیشتری احتیاج دارد؛ همان‌طور که زاینده‌رود، میراث طبیعی ملی ایران.(عکس اصلی مطلب:شاهنشین پل خواجو عکاس :حمید رضا بانی)

۳۱ اردیبهشت ۱۴۰۱

تماشای طلوع با خوانشی نو از چهلستون

ساعت شش صبح آخرین روز اردیبهشت سال اول قرن نو، یک گروه از علاقه‌مندان میراث فرهنگی تور طلوع و تزئینات را در کاخ موزه جهانی چهلستون تجربه کردند و این آغاز یک روز پررویداد برای جواهر دولت‌خانه صفوی ایران بود. به مناسبت هفته میراث فرهنگی، مرضیه حکمت(عضو هییت علمی و مدیر گروه موزه و گردشگری دانشگاه هنر اصفهان )و لیلا میرقدر(پزوهشگر حوزه موزه و گردشگری و استاد مدعو دانشگاه هنر اصفهان) )با همکاری اداره‌کل میراث فرهنگی استان اصفهان این تور را طراحی و اجرا کردند. در گزارش پیش رو درباره این تور ویژه صحبت می‌کنیم و در گفت‌وگو با برگزارکنندگان به این سؤال پاسخ می‌دهیم که موزه‌ها چطور می‌توانند به چنین مقاصد گردشگری جذابی تبدیل شوند که گردشگران دلشان بخواهد نه یک بار، که بارها دیدن آن‌ها را تجربه کنند. راستی به نظر شما چقدر راه داریم تا به جایی برسیم که برای هر بنای تاریخی، تقویمی طراحی شده باشد تا بر اساسش بدانیم بهترین زمان‌ها برای دیدن طلوع، غروب، ماه کامل و… چه مواقعی است و هر هفته کدام تورهای تجربه‌محور و ویژه برای بناهای متنوع اصفهان برگزار می‌شوند؟

۲۴ اردیبهشت ۱۴۰۱

آغاز نهضت احیای سقاخانه‌های اصفهان

مــراســم رونــمایــی از «سقاخانه نقاشی» آغاز ماجرایی بود که قرار است به احیای 40 سقاخانه دیگر در سال جاری بینجامد؛ ازجمله سقاخانه روبه‌روی سردر جورجیر و سقاخانه بازار فرش. در گفت‌وگو با محمدعلی ایزدخواستی، مــدیــرعــامــل سازمان بهسازی و نوسازی شهرداری اصفهان، دربــاره مــخــتــصــات جــریــان احیای سقاخانه‌ها پرسیدم و او از تشکیل «کمیته سقاخانه‌ها»، شناسایی 120 سقاخانه در منطقه 3 شهرداری اصفهان و تلاش برای احیای کالبدی و اجتماعی سقاخانه‌های اصفهان خبر داد.

۲۱ اردیبهشت ۱۴۰۱

روایت پناه اصفهان؛ آموزه‌ای برای جهان

«پناه‌دادن به بی‌پنـاهان را از اصفهـان یاد گـرفته‌ایم»؛ این جملـه، مهــم‌تریــن و جـالب‌توجه‌تـرین جملـه‌ای بــود کــه در افتتاحیه نمایشگاه «به‌سوی امید» از زبان وزیر امور خارجه لهستان شنیدیم. عصر دوشنبه، 19 اردیبهشت ماه دومین رویداد بین‌المللی هفته فرهنگی اصفهان با حضور پرتعداد مهمانان لهستانی و سفیر لهستان در ایران، برگزار و «نمایشگاه اسناد کودکان لهستانی در مسیر سفر به اصفهان» به میزبانی حوزه هنری استان اصفهان در عمارت سعدی، رسما آغاز به کار کرد.

۱۷ اردیبهشت ۱۴۰۱

اگر عباس بهشتیان زنده بود…‌

نیم‌قرن پیش، عباس بهشتیان زیر پل خواجو رو به زاینده‌رود، بدون اینکه به دوربین نگاه کند، گفت: «از اینکه ماشین‌ها روی پل خواجو رفت‌وآمد می‌کنند، خجالت می‌کشم.». خانه ابدی او حالا در حیاط تکیه میرفندرسکی تخت‌فولاد است؛ درحالی‌که تلاشش برای منع عبور ماشین از روی پل‌های تاریخی به ثمر نشست. نامه‌ها نوشت، با مسئولان باواسطه و بی‌واسطه صحبت کرد و دست‌آخر وقتی دید نمی‌شود، در روزی که قرار بود تانک‌ها برای یک مانور نظامی از روی سی‌وسه‌پل عبور کنند، دلش طاقت نیاورد و فریاد زد که جلوی ورودی پل می‌خوابد و برای این مانور باید از روی او رد شوند تا به تنِ رنجور پل صفوی برسند و شد آنچه او می‌خواست. حالا در آغازین روزهای قرن نوی شمسی، در این روزهای اردیبهشتی که به نام هفته فرهنگی اصفهان می‌خوانیمش، از خودمان بپرسیم باید از چه خجالت بکشیم و برای تصحیح کدامین تصمیم‌ها و روندهای غلط تلاش کنیم؟ نیم‌قرن دیگر که خیلی‌هایمان نیستیم، نتیجه کدام تصمیم، حال میراث و حال مردم اصفهان را بهتر خواهد کرد؟!

۶ اردیبهشت ۱۴۰۱

محلات؛ از شکارگاه سلطانی تا مقصد گردشگری گل و آبگرم

«آن‌قدر باغات خوب و جاهای باصفا و شکارگاه‌های خوب دارد که شخص از عهده توصیف آن برنمی‌آید.» این روایت مــســعــودمــیــرزا ظــل‌الـسلــطـان اســت از «محلات»؛ شهری که حدود یک قرن پیش برای شاهزاده قجری یک شکارگاه جذاب و غنی و خوش‌آب‌وهوا محسوب می‌شد؛ اما الان برای ما اصفهانی‌ها و تهرانی‌ها حکم یک مقصد گردشگری جذاب و باصفا را پیدا کرده است که می‌توانیم با حدود دو تا چهار ساعت رانندگی به دیدن میراث طبیعی و تاریخی مــهــمــش بــرویــم و تــنــی هـم بــه آب‌گــرم چشمه‌های معدنی‌اش بزنیم. اردیبهشت فصل سفر است و برای یک آخر هفته، چه جایی بهتر از شهری که خنک و سرسبز است، جشنواره گلاب‌گیری دارد و می‌توانید با یک بغل گل از سفر بازگردید!

۲۷ فروردین ۱۴۰۱

اگر امارات، مسجد جامع اصفهان را داشت!

«در نوروز امسال برخی بناهای شاخص مانند مسجد جامع عتیق در خور نامشان بازدید نداشتند. باید با برنامه‌ریزی منسجم به توزیع گردشگری و توازن بازدیدها کمک کنیم.» این، بخشی از توئیت مدیرکل میراث‌فرهنگی اصفهان است که همه ما را به تأمل وامی‌دارد؛ به‌خصوص وقتی یادمان باشد که متخصصان تاریخ و گردشگری معتقدند اگر بخواهید فقط یک اثر شاخص را که نماینده معماری دوره اسلامی ایران است، به جهان معرفی کنید، بدون شک مسجد جامع عتیق اصفهان برترین گزینه است.

۲۰ فروردین ۱۴۰۱

گل‌های گردشگری ایران-قطر

قطر از زمانی که به میزبانی جام‌جهانی 2022 انتخاب شد، تبلیغات جذب گردشگر را هم آغاز کرد. دوحه، پایتخت قطر در همسایگی جنوب غربی ایران قرار دارد. به عبارتی اگر یک مثلث متساوی‌الاضلاع را در خلیج‌فارس در نظر بگیریم، رأس شمالی‌اش جزیره کیش متعلق به ایران است. رأس شرقی، ابوظبی متعلق به امارات متحده عربی است و رأس غربی، دوحه متعلق به قطر و هر سه کشور حالا درصدد جذب گــردشــگران رویــداد بـــزرگ جــام‌جـهانی برآمده‌اند. در گزارش پیش رو نگاه کوتاهی داریم به این تلاش‌ها و البته این اولین گزارش از سلسله گزارش‌هایی است که با موضوع گردشگری جام‌جهانی قطر منتشر خواهیم کرد.

۱۷ فروردین ۱۴۰۱

از عرش بدون فرش!

توریست‌ها در ابوظبی امارات و مسقط عمان، محو فرش‌های ایرانی می‌شوند؛ اما وقتی پایشان به اصفهان می‌رسد، سه مسجد مهم و جهانی آن را بدون فرش می‌بینند؛ آن‌هم در شهری که مهد فرش مکتب صفوی بوده است. آیا اصحاب فرش دست‌باف اصفهان و ارگان‌هایی که بودجه‌های مختلف فرهنگی و زیباسازی دارند، توان این را ندارند که فرش‌هایی درخور و مطابق با کالبد مسجد شیخ لطف‌الله، مسجد امام (ره) و مسجد جامع عتیق تدارک ببینند؟ یادتان که نرفته؛ اصفهان «شهر جهانی صنایع‌دستی» و «شهر خلاق صنایع‌دستی و هنرهای سنتی» است!

۲۱ اسفند ۱۴۰۰

پاویون اصفهان، می‌توانیم، می‌شود!

آخرین ماه سال، فرصت خوبی برای واکاوی و روایت فعالیت‌های یک‌ساله است. از همین منظر، اگر به رویدادهای گردشگری اصفهان در سال 1400 بنگریم، نقاطی پررنگ‌ترند؛ مثلا فعالیت پاویون اصفهان در پانزدهمین نمایشگاه بین‌المللی گردشگری تهران که دو وجه مهم داشت: اول، همکاری و هم‌افزایی همه ارگان‌های متولی گردشگری اصفهان برای فعالیت در قالبی مشترک و دوم، تم متمایز پاویون که بر محور «روایت»، «اجرای تور» و «داستان‌های ناگفته اصفهان» استوار بود. بر این اساس، اجازه دهید اظهار امیدواری کنیم که در سال و قرن نو شاهد ادامه «تعامل‌های بین‌سازمانی» به نفع «ارتقای گردشگری اصفهان» باشیم.

۱۰ اسفند ۱۴۰۰