موقوفه‌ای پربرکت برای اصفهان

به گزارش اصفهان زیبا؛ حسینیه عمادزاده در خیابان احمدآباد اصفهان، جنب بیمارستان امیرالمؤمنین(ع)، کوچه باغ توت واقع شده است. ساخت این حسینیه 2000 متری، تاریخچه خودش را دارد که در سال 1345 چگونه کلنگ آن زده شد و الآن چه شده است.

خدمات پربرکت این موقوفه در راستای ترویج مکتب تشیع و معارف اهل بیت(ع)، ما را بر آن داشت که هرچند مختصر، اما به گرامی‌داشت یاد بنیان‌گذاران آن بپردازیم. بی‌شک اصفهان قدردان زحمات گذشتگان خود در این جغرافیای فرهنگی خواهد بود؛ و وظیفه خود می‌دانیم که ریشه‌های هویتی و دینی امروز خود را در تاریخ معاصر جستجو کنیم.

زنده‌یادان حسین و رضا عمادزاده، فرزندان حجت‌الاسلام مرحوم میرزا احمد عمادالواعظین بودند. استاد حسین عمادزاده از همان طفولیت با علم و علما آشنا شد و در حوزه اصفهان به تلمذ از علماى بزرگوار آن روز پرداخت. حسین عمادزاده به تدریس در محیط‌هاى آموزشى و دانشگاه رغبت فراوان نشان مى‏داد و از ابتداى تحصیلات خود علاقه فراوانى به تحقیق و نشر فرهنگ و معارف اسلامى داشت.

وی همواره به دنبال هدف خویش بود و ثمر و حاصل تلاش وى بیش از 100 تألیف درباره موضوعات مختلف دینی است.

اما برادر کوچک‌تر مرحوم رضا عمادزاده بود که پس از چند سال تحصیلات حوزوی، به همراه کردن کسب علم با معیشت پرداخت و با برکتی که خداوند به مال و تلاش‌های او داد، موفق به تأسیس حسینیه عمادزاده و همچنین ساخت 1000 واحد مسکونی برای نیازمندان شد. وی همچنین با حمایت از نویسندگان مذهبی، به چاپ حدود 100 اثر دینی در تیراژهای بسیار بالا در جهت ترویج مکتب اهل بیت(ع) پرداخت.

چگونگی تأسیس حسینیه

محمد عمادزاده، فرزند پنجم مرحوم رضا عمادزاده است، و امروز بیشتر امور حسینیه برعهده اوست. محمدآقا اینگونه از تاریخچه حسینیه می‌گوید: اینجا 4 باب خانه بود که یکی یکی خریداری و اضافه شد و حسینیه به شکل امروز درآمد. پدرم به صورت شخصی این حسینیه را ساخت و طبق نذری که داشت، هیچ کمک مادی از کسی نگرفت.پدرم ابتدا می‌خواست معمم بشوند، برای همین دروس طلبگی خواندند و شاگرد چند تن از علمای بزرگ اصفهان و مدتی هم شاگرد حاج آقا علی شیرازی از اساتید بزرگ اخلاق و نهج البلاغه اصفهان بودند.
پدر ابتدا به کربلا می‌روند و می‌خواستند یک حسینیه آنجا بسازند که جور نمی‌شود. اینجا هم با مسائل خاصی ساخته شد، مشکلات مادی و توسلات فراوانی انجام شد. اگر ببینید، اینجا کاشی‌کاری‌هایش هم کم‌نظیر است که خط آن را استاد حبیب‌الله فضائلی یکی از بهترین اساتید خط اصفهان و ایران نوشته‌اند.محمد عمادزاده ادامه می‌دهد: الحمدالله این حسینیه منشأ خیرهای زیادی شد. مثلا اولین معاودین عراقی که به ایران آمدند (ایرانی‌هایی که در زمان صدام از عراق اخراج شدند) همه آدم‌های محترم، سرشناس و وضع مالی‌شان هم خیلی خوب بود، اما اخراج یک مرتبه انجام شد و فرصت اینکه اموالشان را بردارند هم نداشتند. حدود ۳۰۰ الی ۴۰۰ نفر به این حسینیه آمدند و در حسینیه از آنها پذیرایی می‌کردند که بعد به کمک دوستان خیّر برایشان خانه ساختند و نام آن را شهرک امام حسین(ع) گذاشتند.اینجا ما حدود 200 جلسه عمومی در طول سال داریم. شب‌های جمعه همیشه نماز و منبر هست، در همه اعیاد هم اینجا عید گرفته می‌شود، در شهادت‌ها، در ماه محرم، مخصوصا روز تاسوعا که از صبح تا ظهر برنامه هست و شب‌های دهه هم سخنرانی انجام می‌شود. دوستان دیگری هم جلسات مذهبی برگزار می‌کنند.از همسایه‌های کوچه‌های اطراف هرکسی بخواهد برای مراسم (چه عقد یا فاتحه یا روضه‌خوانی باشد) به صورت رایگان در اختیارشان قرار می‌دهیم اما چون مسأله کمبود پارکینگ ماشین هست و باعث آزار همسایگان می‌شود، بیشتر این مکان را در اختیار اهالی همین محله قرار می‌دهیم. (این قسمت به نقل از ندای اصفهان، مصاحبه جمال طاهری).

دو قبری که جلب توجه می‌کند

این حسینیه به صورت خانوادگی اداره می‌شود و قبر مرحوم رضا عمادزاده و همسر او صدیقه فرشچیان (خواهر استاد برجسته نگارگری محمود فرشچیان) در ابتدای درب ورودی حسینیه جلب توجه می‌کند. این زوج بنا به وصیت خود بعد از وفات در راهروی حسینیه (جاکفشی) به خاک سپرده شدند تا مورد عنایت اهل بیت(ع) قرار گیرند.
شغل مرحوم رضا عمادزاده تولید فرش دستباف بود ولی این شغل میراثی آنها نیست. آقا محمد می‌گوید: چون شغل پدر مادرم تجارت فرش بود پدرم هم به این شغل روی آوردند، اما پدربزرگ پدری معمم بودند. مرحوم احمد عمادالواعظین از منبری‌های اصفهان محسوب می‌شدند.
محمد عمادزاده درباره دائی خود، استاد محمود فرشچیان، نیز می‌گوید: ایشان ساکن ایران نیستند، اما هروقت به ایران بیایند، بستگی به رفت و آمدشان، به حسینیه هم سر می‌زنند.

کمی بیشتر درباره حسین عمادزاده

حسین عمادزاده (تولد 1284، اصفهان- وفات 1369ش، تهران)، مورخ، مدرس و نویسنده‌ای بود که به کسب ۴۲ مورد اجازه نقل حدیث از بزرگان دینی آن دوره نائل شد. اجازه روایت از علماى بزرگ همچون آیات عظام: سید ابوالحسن اصفهانى، سید محمد حجت کوه‏‌کمرى، شیخ محمدرضا مظفر، سید یونس اردبیلى، شیخ آقابزرگ تهرانى و شخصیت‌های علمى دیگر. اصل این اجازه‌نامه‌ها هم‌اکنون نزد دکتر غلامحسین عمادزاده (فرزند برادر او) نگهداری می‌شود و حجت‌الاسلام رسول جعفریان نیز آنها را در کتابچه مستقلی گردآوری کرده است که از اینترنت قابل دانلود است.

برخی از آثار حسین عمادزاده عبارت‌اند از:

ترجمه و تفسیر کامل آیات قرآن کریم (در چاپ‌های تک جلدی و چند جلدی)- ترجمه صحیفه سجادیه- ترجمه و شرح خطبه غدیر- ترجمه و شرح خطبه فدکیه- ترجمه و شرح دعای عرفه امام حسین(ع)- پیام بزرگ از بزرگ پیامبران- تاریخ انبیا از آدم(ع) تا خاتم(ص) (2 جلد)- تاریخ جغرافیایى مکه- تاریخ جغرافیایى کربلا- در رهگذر کوفه و شام- شرح زندگانی هر یک از 14 معصوم به طور مستقل (احتمالا 20 جلد)- مقالات پرشمار در روزنامه‏‌ها و مجلات و مقدمه‌های متعدد بر کتب دیگران.
البته گفتنی است، هرچند کتب مرحوم حسین عمادزاده در زمان خود ابتکاری و پیشتاز بود، اما نمی‌توان از آنها کیفتی شبیه کتب شهید مطهری را انتظار داشت. همچنین ترجمه‌های مرحوم عمادزاده چندان دقیق نیست و گاه به ترجمه آزاد نزدیک می‌شود که برای کتب معتبر دینی شایسته نیست.

کمی بیشتر درباره انتشارات حسینیه عمادزاده

دکتر سید محمد اسدی گرمارودی (عضو هیئت علمی و مدیر مرکز معارف اسلامی دانشگاه صنعتی شریف) که سخنران دائمی حسینیه عمادزاده در ایام فاطمیه بود، درباره رضا عمادزاده می‌گوید: «آه و سوز و گداز ایشان در مصائب حضرت زهرا(س) زبان‌زد همگی بود و آن‌چنان روحیه نشر حقایق مکتب جعفری را داشتند که سر از پا نمی‌شناختند.» (به نقل از یادنامه مرحوم حاج آقا رضا عمادزاده، ص 25)
دکتر عبدالحسین عمادزاده (عضو هیئت علمی گروه فلسفه دانشگاه شهید بهشتی) در گفتگو با ما، درباره پدر خود می‌گوید: «رضا عمادزاده همواره از اهل قلم حمایت بی‌دریغ داشت و برای این کار با کوشش فراوان تمام سرمایه مالی و اعتباری خود را هزینه می‌کرد.»
مرحوم رضا عمادزاده، در متن وصیت‌گونه‌ای که به یادگار گذاشته است می‌نویسد: «از اول زندگی علاقه زیادی به قضاء حوائج برادران دینی و شیعیان اهل بیت عصمت داشتم، خواستم هر ماهی اقلاً مجله‌ای در این‌باره از احادیث اهل بیت منتشر نمایم…» (یادنامه مرحوم حاج آقا رضا عمادزاده، ص 213).
آثار منتشر شده توسط انتشارات حسینیه عمادزاده، حدود 100 عنوان است که به برخی از این کتب اشاره می‌کنیم:
«ارمغان اصفهان در شرح حال علامه بهبهان»، نوشته سید مصلح‌الدین مهدوی- «شرح زندگینامه علامه مجلسی»، از سید مصلح‌الدین مهدوی- «مشکات الانوار» از علامه مجلسی- «اعتقادات علامه مجلسی»، شرح از حجت‌الاسلام علی اکبر مهدی‌پور- «شرح زیارت جامعه کبیره»، از مولی محمدتقی مجلسی- «اکسیر اشک بر امام حسین(ع)»، سخنرانی دکتر محمد اسدی گرمارودی- «پرسش‌ها و پاسخ‌ها»، از آیت‌الله میر سیدعلی بهبهانی (3 جلد)- آثاری به خامه آیت‌الله حسن سعید: «قرآن پناهگاه خداپرستان»، «اصول دین»، «دایره‌المعارف قرآن کریم»، «نگهبان مکتب ما»، «حسین از دیدگاه وحی»- آثاری به قلم آیت‌الله حاج شیخ علی نمازی: «ابواب رحمت»، «اثبات ولایت»، «ارکان دین»، «مستدرکات علم الرجال»، «مستدرک سفینه»، «وسیله النجاه»- آثاری از حجت‌الاسلام مهدی فقیه ایمانی: «امام امیرالمؤمنین(ع) از دیدگاه خلفا»، «حق با علی است»، «مهدی منتظر در نهج‌البلاغه» -آثاری از مرحوم حسین عمادزاده: «پیامِ بزرگ از بزرگ پیامبران»، «تهلیلات، تکبیرات و تسبیحات قرآن»، «ترجمه خطبه حضرت زهرا(س)»، «ترجمه خطبه غدیرخم»، «دعاهای قرآن»، «شرح صحیفه سجادیه»، »مبدأ»، «معاد»- تألیفاتی از آیت‌الله سید محمدتقی موسوی صاحب مکیال المکارم: «کنز الغنائم»، «نورالابصار»، «وظیفه الانام فی زمن غیبت الامام»- مجموعه‌ای از ادعیه و زیارات و…

کمی بیشتر درباره رضا عمادزاده

مرحوم رضا عمادزاده (متولد 1303، اصفهان- وفات 1378 شمسی) در زندگینامه خودنوشت خود، درباره ورودش به فعالیت‌های اقتصادی و اجرایی چنین می‌نویسد:
«بعد از گذراندن کلاس ششم ابتدایی و گرفتن تصدیق، مرحوم پدر بزرگوارم فرمود: در انتخاب درس قدیم و یا طریق تجارت و یا هر شغل مشروعی که مورد نظر و علاقه خودتان باشد، آزاد هستید… من چون علاقه به علم و علوم دینی داشتم و خانواده ما از خاندان ریشه‌دار اهل اصفهان أباً عن جدّه بودند، طریق کسب علم را انتخاب نمودم و پس از چند سال تحصیل مقدمات در مدرسه ملاعبدالله و صدر اصفهان و مأنوس بودن و کسب فیض کردن از محضر بزرگان… نظر بعضی از این بزرگان این بود که انسان اول باید قسمت زندگی اقتصادی خود را تأمین و آنگاه شروع به تحصیل علم نماید. طبق شعری که به فاضل هندی منسوب است، فرماید:
مرا به تجربه معلوم شد در آخر کار / که قدر مرد به علم است و قدر علم به مال … بعد از این استخاره، زیر نظر مرحوم اخوی بزرگم آقای حاج حسین عمادزاده مشغول شدم، البته جمع آن مشکل بود.» (یادنامه مرحوم حاج آقا رضا عمادزاده، ص 207 و 208).

تنها کتاب به گردآوری رضا عمادزاده

برخلاف حسین عمادزاده که 100 عنوان کتاب تألیف کرده است، اما رضا عمادزاده تنها یک کتاب «اربعین حدیث» به قلم خود دارد. اربعین‌نویسی یا اربعینیات یا چهل‌حدیث نویسی، از شیوه‌های رایج گردآوری حدیث بین عالمان مسلمان است که معمولاً با شرح آن احادیث همراه است. با توجه به حدیث مشهور پیامبر اکرم(ص) در ترغیب مسلمانان به حفظ چهل حدیثی که امت به آن نیاز دارند، سنت اربعین‌نویسی از اواخر سده دوم هجری آغاز شد و تاکنون ادامه یافته است.
رضا عمادزاده نیز در مقدمه کتاب «اربعین حدیث» خود، هدف از نگارش کتاب را چنین می‌گوید:
«در ایّام ماه مبارک رمضان 1410 ه، با رسیدن خبر اسف‌انگیز فوت برادر عزیزم دانشمند ارجمند حاج آقا حسین عمادزاده (طاب ثراه) و رفتن به تهران بر سر مزار آن مرحوم در محل ابن بابویه و شرکت در مراسم یادبودش، و در عین حال کسالت قلبی و انواع تألمات روحی، بدین فکر افتاده و از درگاه خدا استمداد و درخواست توفیق نمودم تا خود به تهیه و تنظیم اثر ناچیزی- در رابطه با ذکر احادیث اهل بیت علیهم السلام و افزودن بر انتشارات «حسینیه عمادزاده» که چندین سال است بدان مشغولم، بپردازم. تا در این جهان که به قول شاعر:
بسی تیر و مرداد و اردیبهشت / بیاید که ما خاک باشیم و خشت
وسیله یادبود و مایه تذکر و طلب مغفرتی باشد در بین اقربا و دوستان، و در آن جهان سند تشبّثی به ذیل عنایت پیامبر اکرم و خاندان معصومش روحی و ارواح العالمین لهم الفداء».