پگاه ظاهری

۸ مهر ۱۴۰۰

سایه رژیم صهیونیستی بر مذاکرات هسته‌ای

درحالی‌که به باور برخی کارشناسان مذاکرات نیمه‌کاره ایران و کشورهای عضو برجام به‌زودی به سرانجام خواهد رسید، عده‌ای نیز معتقدند که این مذاکرات راه درازی تا توافق در پیش دارد؛ چراکه آمریکا حاضر به قبول تعهدهای خود درقبال برجام و بازگشت به این توافق‌نامه تا لحظه‌ای که ایران اولین گام را در این رابطه بردارد، نخواهد شد و در مقابل ایران نیز به‌شرط لغو کلیه تحریم‌های آمریکا علیه کشورمان، غنی‌سازی اورانیوم را بر اساس توافق‌های برجام پیش خواهد برد. در میانه انبوه گمانه‌زنی‌ها، مواضع دستگاه دیپلماسی ایران در خصوص این موضوع با تأکید بر ادامه مذاکرات مفید و نتیجه‌محور و دوری از مذاکره برای مذاکره است.

۶ مهر ۱۴۰۰

قواعد جدید بازی در مذاکرات وین

درحالی‌که مذاکرات ایران با کشورهای 1+4 در وین به حالت تعلیق درآمده است، وزرای امور خارجه ایران و آمریکا بر آغاز دور جدید این مذاکرات تأکید دارند. امیر عبداللهیان، وزیر امور خارجه ایران با 50 مقام سیاسی در نیویورک ملاقات کرد که وزرای خارجه فرانسه، آلمان و انگلیس (طرف‌های برجام) و نماینده عالی سیاست خارجی اتحادیه اروپا از جمله آن‌ها بودند و با آن‌ها در خصوص چگونگی بازگشت ایران به برجام و مذاکرات وین نیز گفت‌وگو کرد. او در دیدار روز سه‌شنبه هفته گذشته (21 سپتامبر) خود با مسئول سیاست خارجی اروپا در نیویورک مطرح کرد که با جدیت در حال بررسی سوابق مذاکرات وین است و دولت جدید آن‌ها را از سر خواهد گرفت.

۴ مهر ۱۴۰۰

انتخابات عراق و تأثیر آن بر منطقه و ایران

اکتبر (18 مهرماه) انتخابات پارلمانی در کشور عراق برگزار خواهد شد؛ رقابتی با بیش از سه‌هزار کاندیدا که نتایج آن در ابعاد سیاسی، امنیتی و اقتصادی و در سه سطح داخلی، منطقه‌ای و بین‌المللی قابل‌تبیین است؛ رقابتی که انتخاب نخست‌وزیر، رئیس‌جمهور و رئیس پارلمان آینده عراق از مهم‌ترین چالش‌های آن است و از هم‌اکنون موردبحث احزاب و ائتلاف‌های سیاسی با گرایش‌های شیعه، سنی و کرد در کسب کرسی‌های بیشتر پارلمان است.

۳۰ شهریور ۱۴۰۰

گام‌های دیپلماتیک ایران در مجامع جهانی

در روزهای اخیر شاهد برگزاری اجلاس‌های بین المللی همچون شصت ‌و پنجمین نشست مجمع عمومی آژانس بین‌المللی انرژی اتمی در وین و همچنین هفتاد و ششمین نشست سران مجمع عمومی سازمان ملل در نیویورک هستیم و طبق روال سال‌های گذشته دیدار مقام‌ها و سران کشورهای عضو این مجامع با نمایندگان کشورمان در حاشیه این نشست ها صورت می‌گیرد. از سوی دیگر عضویت دائم ایران در سازمان شانگهای که از مدت‌ها پیش مقدمه آن پی ریزی شده بود به امضای سران کشورهای عضو رسید. کارشناسان معتقدند این تعاملات بین المللی و عضویت در سازمان‌های منطقه‌ای همچون شانگهای علاوه بر خلق فرصت‌های اقتصادی برای ایران، مسیر مذاکرات وین را نیز با حمایت چین و روسیه به عنوان دو قدرت جهانی عضو پیمان شانگهای و البته برجام برای کشورمان هموارتر می‌کند.

۲۷ شهریور ۱۴۰۰

سیاست‌خارجه دولت سیزدهم متوازن است

سفر اخیر رئیس آژانس بین المللی انرژی اتمی به تهران در 20 شهریور و توافق درخصوص دسترسی آژانس به دوربین‌های نظارتی برای تعمیر و نگهداری و تعویض کارت‌های حافظه، علاوه بر اینکه واکنش‌های خوبی از سوی جامعه جهانی نسبت به ایران در بر داشت، شورای حکام این آژانس را قانع کرد که در نشست فصلی خود هیچ قطعنامه علیه ایران صادر نکند. آنچه که قطعا بی‌ارتباط به این توافق و صحبت‌هایی رافائل گروسی درخصوص فعالیت‌های هسته‌ای ایران در این نشست پنج‌روزه (از 13 تا 17 سپتامبر) نبوده است. از طرفی، ابهام افکنی درخصوص فعالیت‌های هسته‌ای ایران همچنان از سوی آژانس وجود دارد تا جایی‌که گروسی در نشست شورای حکام از نگرانی درمورد برنامه هسته‌ای ایران، از جمله درخصوص چهار اختلاف‌نظر باقیمانده پادمانی گفت.

۲۳ شهریور ۱۴۰۰

10 منطقه، 10 وزیر؟

اواخر هفته گذشته خبر کلیدخوردن طرحی در مجلس شورای اسلامی با عنوان «انتخاب وزرای منطقه‌ای» منتشر شد که بر اساس آن، کشور به 10 منطقه تقسیم و هر منطقه زیر نظر 10 وزیر منتخب اداره می‌شود. این موضوع که با هدف تمرکززدایی و هماهنگی برای پیگیری مشکلات استانی در سطح ملی از سوی برخی نمایندگان مجلس مطرح ‌شده است، هشت سال پیش ‌از این و در آذر1392 عبدالرضا رحمانی فضلی، وزیر کشور، به نوع دیگری آن را در جلسات مطرح کرده بود تا با اجرای آن مدیریت استانی، منطقه‌ای شود. در آن زمان، پیش‌بینی وزیر کشور این بود که با تغییر شیوه مدیریت استان‌ها و شکل‌گیری نظام منطقه‌ای، تصمیم‌گیری‌های استانی تسهیل شده و موانع بوروکراتیک از پیش روی توسعه مناطق مختلف کشور برداشته می‌شود؛ موضوعی که تنها در حد یک نقل‌قول از سوی وزیر کشور باقی ماند.

۲۱ شهریور ۱۴۰۰

رؤیاهای عثمانی اردوغان!

آنچه این روزها از خاورمیانه به گوش می‌رسد، پیش‌بینی آینده را پیچیده‌تر کرده است. تحولات مهم و سرنوشت‌ساز افغانستان و قدرت‌گرفتن طالبان از یک‌سو و سیاست‌های کشورهای منطقه در قبال آنچه در خاورمیانه رخ می‌دهد از سوی دیگر، روزهای پرالتهابی را رقم زده است. در این میان، رجب طیب اردوغان، رئیس‌جمهور ترکیه را شاید بتوان یکی از بلندپروازترین رهبران منطقه نامید. اردوغان چندی قبل و در یک اظهارنظر جنجالی گفت که بدون اجازه او سنگی در منطقه جابه‌جا نمی‌شود. اوایل شهریورماه رئیس‌جمهور ترکیه در مراسم رونمایی از یک پهپاد پیشرفته تأکید کرد کوچک‌ترین تحرکی در منطقه باید با اجازه ترکیه صورت گیرد.

۱۳ شهریور ۱۴۰۰

دولت سیزدهم باید بر پایه عقلانیت پیش برود

هم‌زمان با تشکیل دولت سیزدهم و به فاصله یک از روز از اعلام رأی اعتماد مجلس شورای اسلامی به کابینه حجت‌الاسلام سید ابراهیم رئیسی، رئیس‌جمهور در اولین نشست با اعضای هیئت دولت (در روز 4 شهریور) از وزرای خود در خصوص برنامه‌هایشان و در قالب عهدنامه‌ای امضاء گرفت تا آن‌ها را نسبت به اجرای وظایفشان متعهد سازد. پروتکلی با عنوان «مدیران دولت مردمی» که شامل اصول و ارزش‌های ده‌گانه برآمده از آرمان‌های انقلاب اسلامی و گفتمان انقلاب ناظر بر برنامه‌های دولت است تا هیئت‌وزیران آن‌ها را سرلوحه کار و تصمیم‌گیری‌های خود قرار دهند.

۱۰ شهریور ۱۴۰۰

چالش‌ها و موانع بر سر راه مذاکرات ایران و عربستان

مذاکرات ایران و عربستان با میانجی‌گری عراق در آستانه دور چهارم خود قرار دارد و حالا با برگزاری نشست بغداد که به گفته برخی از جمله اهداف آن بهبود روابط ایران و عربستان سعودی به عنوان قدرت‌های شاخص منطقه بوده است پیش‌بینی می‌شود گشایش‌هایی در راه است و احتمال بهبود روابط تهران و ریاض پس از 6 سال قطع کامل تعاملات سیاسی و اقتصادی وجود دارد. شرایطی که تحلیلگران منطقه‌ای را به ریشه‌یابی در خصوص اختلافات همیشگی میان این دو کشور طی دوره‌های مختلف و ارائه راهکار و پیشنهادهایی وا داشته است. اینکه اصلی‌ترین موضوع اختلاف میان ایران و عربستان چیست و آیا با شروع مذاکرات مقدماتی میان آن‌ها امکان بهبود روابط و به دنبال آن اتحاد کشورهای منطقه با یکدیگر وجود دارد یا ممکن است همچون گذشته روابطی موقت و کوتاه برای آن ها رقم بخورد؟

۹ شهریور ۱۴۰۰

رجایی و باهنر را مردمی‌بودن ماندگار کرد

صبح روز گذشته وزیر فرهنگ و ارشاد اسلامی دولت سیزدهم در اولین سفر استانی خود و در راستای دیدار با علما و اهالی فرهنگ، هنر و رسانه به اصفهان سفر کرد. محمدمهدی اسماعیلی هم‌زمان با گرامیداشت هفته دولت و چهلمین سالگرد شهیدان رجایی و باهنر با حضور در گلزار شهدای اصفهان و در جمع خانواده شهدا و مسئولان اصفهان گفت: «یاد و خاطرات شهدای بزرگ و عالی مقام؛ محمدعلی رجایی و محمدجواد باهنر همیشه زنده است.»

۸ شهریور ۱۴۰۰

در نشست بغداد چه گذشت؟

روز شنبه 6شهریور اجلاس حمایت منطقه‌ای از عراق در بغداد و با حضور مقامات ارشد کشورهای ایران، مصر، قطر، اردن، امارات، کویت، عربستان، ترکیه و همچنین فرانسه و البته با غیبت سوریه برگزار شد. نشستی یک‌روزه که حمایت از امنیت و ثبات در عراق، کاهش تنش‌ها در منطقه و تمرکز بر تلاش‌ها برای مبارزه با گروه‌های تروریستی از جمله اهداف آن بود و به گفته مصطفی الکاظمی، نخست‌وزیر عراق برگزاری چنین اجلاسی، بیانگر لزوم برقراری بهترین روابط با جهان در راستای حل بحران‌هاست. این در حالی است که منطقه با تحولاتی همچون خروج نظامیان آمریکایی و ناتو از افغانستان، سقوط دولت این کشور توسط طالبان و خطر قدرت‌گیری گروه‌های رادیکال و تندروریی همچون داعش مواجه است و از سویی روند مذاکرات ایران و عربستان به منظور تنش‌زدایی و با میانجی‌گری عراق نیز در جریان است.

۶ شهریور ۱۴۰۰

خاورمیانه و چالش‌های پیش رو

این روزها تغییر و تحولات در خاورمیانه از حد معمول خود گذشته و این شرایط حتی پیش‌بینی آینده‌ای نزدیک برای منطقه را غیــرمـمــکن ساخــتــه است. منازعه‌ها و تنش‌ها تمامی ندارد و ورود و خروج نیروهای نظامی خارجی و دخالت آن‌ها در امور کشورهای منطقه به این فضا دامن می‌زند. سقوط دولت افغانستان توسط طالبان و ادامه تنش‌ها در این کشور، تغییر رویکرد آمریکا درخصوص منطقه و تعاملات نظامی و سیاسی واشنگتن با اعراب و همچنین روابط پیچیده کشورهای عربی با ایران، رژیم صهیونیستی و کشورهای عضو ناتو ازجمله مسائلی است که فضای امنیتی، اقتصادی و سیاسی منطقه را بیش‌ازپیش دچار چالش کرده است.