دو جوانِ رسانهای، فعال در فضای مجازی فیلتر شده! هر دو نشسته بر مسندِ قدرت؛ یکی در تهران و دیگری در اصفهان. اولی را به اظهارنظرهای جنجالی و حاشیههای توئیتریاش میشناسند و دومی را به اعلام جرم و شکایت علیه شخصیتهای سیاسی و ورزشی و خبری نهتنها در اصفهان که در هر نقطه جغرافیایی که ظن آن برده شود، کسی دست از پا خطا کرده. هر دو در یک راستا و محور مشغول به کار هستند؛ یکی در رأس و دیگری به عنوان زیرمجموعه، ولی با بیشترین اختلافنظر؛ اختلافنظرهایی که البته از آشکار شدن و رسانهای شدنش ابایی ندارند و بیپروا درباره آن، صحبت میکنند و هر دو در فضای مجازی به حاشیههایش دامن میزنند.
بالاخره مجلس کار را تمام کرد و آبی پاکی را روی دست تمام منتقدان ریخت؛ آنها که مخالف واگذاری مدیریت فضای مجازی به صدا و سیما بودند و دغدغه این موضوع را داشتند. حالا و پس از تقریبا یک سال از زمزمه واگذاری مدیریت و نظارت بر فضای مجازی، روز سهشنبه، پس از جلسهای که بهارستان نشینها تشکیل دادند، حسینعلی حاجی دلیگانی، عضو کمیسیون تلفیق بودجه سال ۱۴۰۰ به میان خبرنگاران آمد و از اعتباراتی سخن گفت که این کمسیون برای نظارت صدا و سیما بر فضای مجازی در نظر گرفته است: «اعضای کمیسیون طی مصوبهای دوهزار میلیارد تومان اعتبار برای تولید محتوا در فضای مجازی تخصیص دادند که براساس جدول تعیین شده در اختیار سازمان صداوسیما، سازمان فرهنگ و ارتباطات سازمان تبلیغات اسلامی و… قرارگیرد.»
هوش مصنوعی چیست؟ هوش مصنوعی چگونه به کمک روزنامهنگاران میآید؟ آیا باید منتظر چیره شدن این قابلیت بر روزنامهنگاران و جایگزینی آن به جای آنها بود؟ هوش مصنوعی چه تأثیری بر اشاعه فیکنیوزها دارد؟ دنیای تکنولوژی و فناوری به سرعت برق در حال حرکت است و هر بار برگ برندهای از خود رو میکند؛ بهطوری که حالا و با گسترش فضای مجازی و تکنولوژی، قابلیت هوش مصنوعی توانسته پا در تحریریهها بگذارد و به کمــــــــک روزنامهنگاران بیایـــــــد؛ روزنامـــــــهنگارانـــــــی که شاید نگـــــــــران جایگزینشدن رُباتها و هوش مصنوعی به جای خودشان در صنعت رسانه هستند؛ درحالــــــیکــــــــه نازیلا آهنـــــــج، مدرس روزنامهنگاری در گفتوگو با «اصفهان زیبا» میگوید هوش مصنوعی صرفا به کمک روزنامهنگاران میشتابد و فعلا قرار نیست جایگزین آنها شود.
آدم به یاد «کتی»، شخصیت جذاب کارتون زنان کوچک میافتد؛ دختری جوان با موهای دماسبی و بلند که تقریبا تنها سرمایهاش همین گیسوان قهوهای و دلربایش به حساب میآمد؛ اما برای چاپ کتابش مجبور به کوتاهکردن و فروش آنها شد. آگهیهای فروش موی سر در فضای مجازی که چند سالی است رونق گرفتهاند و اقدام به خرید و فروش موی طبیعی میکنند، روز به روز افزایش مییابند و خریداران و فروشندگان موی سر را پشت سر هم ردیف میکنند.
دو ماه مانده به پایان سالِ کرونایی، آمار مرگومیر روزانه ناشی از ابتلا به کرونا ویروس، بالاخره پس از گذشت چندین ماهِ نفسگیر با کاهش چشمگیری روبهرو شد و بالاخره با اعمال قرنطینه و محدودیتهای مختلف به زیر 100 نفر رسید. کمشدن تعداد مبتلایان به بیماری کووید 19 و همچنین فوتیهای ناشی از آن، ورق را برگرداند و باعث شد تا ستاد ملی مقابله با کرونا مجوز بازگشایی مدارس را با درنظرگرفتن شرایط و محدودیتهایی صادر کند. در همین راستا و بنا به مصوبات پنجاه و دومین جلسه ستاد ملی مدیریت کرونا درخصوص آموزش حضوری، محسن حاجیمیرزایی، وزیر آموزشوپرورش دستورالعملهای بازگشایی مدارس از اول بهمنماه را بهتازگی اعلام کرده است.
تا توانی، میگریز از یار بد/ یار بد، بدتر بود از مار بد/ مار بد، تنها تو را بر جان زند/یار بد، بر جان و بر ایمان زند» حذف این بیت (که تا چندی پیش منسوب به مولانا بود)، از درس چهارم کتاب فارسی پایه نهم، دوباره جنجالبرانگیز شد و انگشت اتهام را روانه سیستم آموزشی کرد. این اقدام را میتوان همچون سایر تغییرات کتب درسی، اتفاقی تعمدی و بنا به ذائقه مؤلفان و گردآورندگان این کتابها دانست؛ چرا که این موضوع، مسئله تازهای نبود و حذف و جابهجایی محتواهای آموزشی و همچنین اعمال تبعیضهای جنسیتی بارها در کتب درسی رخ داده و با اعتراضهای بسیاری نیز روبهرو شده؛ تا آنجا که این انتقادها باعث شد خود مسئولان آموزشوپرورش نیز از مواضعشان کوتاه بیایند و بهخاطر آن عذرخواهی کنند.
هنوز تا برگزاری امتحانات نهایی، چند ماهی زمان باقیمانده؛ اما دانشآموزان و خانوادههای آنها نگران چگونگی برگزاری این امتحانات از سوی آموزشوپرورش هستند. عدهای میگویند به دلیل حساسبودن امتحانات نهایی پایه دوازدهم و همچنین تأثیر آن در آزمون کنکور، این امتحانات حتما باید با رعایت پروتکلهای بهداشتی بهصورت حضوری برگزار شود تا حقی از دانشآموزان ضایع نشود. اما دسته دیگر نیز معتقدند با توجه به شرایط بحرانی کرونا، برگزاری امتحانات بهصورت حضوری، ممکن است سلامت دانشآموزان را به خطر بیندازد و به همین دلیل نیز باید مجازی برگزار شود.
نشر اخبار جعلی با هدف فریب و انحراف افکار عمومی با فراگیری فضای مجازی به تهدید گستردهای در این محیط، بدل شده است؛ خبرهایی که شناسایی یا عدم شناسایی آن و تشخیص صحت و نادرستیاش از یکدیگر به دلیل ساختار پیچیدهای که دارد، کار چندان آسانی نیست و باعث سرگردانی مخاطب و بهخطاانداختن آن میشود؛ بهگونهای که تحقیقات نشان میدهد درصد بالایی از مردمی که در معرض فیکنیوزها قرار میگیرند، به راحتی آن را میپذیرند و باور میکنند، آنچنانکه حتی تکذیب آن نیز نمیتواند افاقه کند و آب رفته را به جوی بازگرداند. حجتالله عباسی، دانشآموخته دکتری علوم ارتباطات در گفتوگو با «اصفهان زیبا» در رابطه با چرایی بروز فیکنیوزها و نحوه مقابله با آنها میگوید. به نظر او، متزلزلکردن بنیاد دمکراسی، ایجاد بیثباتی و بهخطرافتادن امنیت کشورها، بهخطرانداختن کارآمدی نظام انتخاباتی، گمراهسازی افکار عمومی، مختلکردن جریان آزاد گردش اطلاعات، ایجاد بیاعتمادی و زایلکردن امید و ضربهزدن به بنیاد خانوادهها از جمله چالشهایی محسوب میشوند که فیکنیوزها به همراه خود به ارمغان میآورند.
زینب، مرضیه، محمد، پروانه و… اسمها پشتسرهم و یکنفس از دهانش بیرون میپرند و صدایش خیلی زود در حجمِ اتاقِ کوچک، ناپدید میشود تا غمِ چشمانش را به تماشا بگذارند: «زینب 32ساله بود و حامله. مرضیه فقط 30سال داشت. محمد 38 سال… .» بخش مراقبتهای ویژه بیمارستان عیسیبنمریم تا همین یک ماه پیش پُر بود از این 30سالهها؛ جوانهایی که تا پیش از اینکه کرونا برایشان شاخوشانه بکشد و روانه بیمارستانشان کند، ردپایی از بیماری و ناخوشی لمس نکرده بودند. زندگی شکل و شمایل دیگری داشت برایشان. تکتک سالهای آینده، قرار بود موعد رسیدن به آرزوهایشان باشد.
داستانی تکراری و دنبالهدار: قصه آلودگی هوا در نیمه دوم سال در کلانشهرِ اصفهان که هرسال فاجعهبارتر از سالهای قبل میشود تا انگشت اتهام را دوباره بهسوی آلایندههای قدیمی دراز کند. به گزارش ایسنا، آمار روزهایی با هوای پاک در سال 1397 در اصفهان، 36 روز بوده و این تعداد، اما در سال گذشته به 18 روز رسیده و با کاهش حدود 50 درصدی نسبت به مشابه گذشته بوده است؛ این درحالی است که این کلانشهر تا به الان، 10 ماه سخت و آلوده را پشت سر گذاشته و روزهایی که هوای آسمان آن پاک بوده است به تعداد انگشتان دست نیز نمیرسد!
هفته گذشته تصاویری دلخراش از 12 کوهنورد تهرانی که در هوای برفی بیمحابا به دل کوه زدند و جز جسدهای بیجان و یخزده از آنها چیزی باقی نماند، منتشر شد. انتشار این تصاویر که برخی از آنها اتفاقا از چهرههای سرشناس نیز بودند، این پرسش را به وجود آورد که چرا آنها با توجه به پیشبینیهای هواشناسی اقدام به چنین کاری کردند و جان خود را در کف دست گرفتند. داریوش کریمی، معاون امداد و نجات جمعیت هلالاحمر استان، در گفتوگو با «اصفهانزیبا» میگوید که این موضوع اتفاق تازهای نیست و مشابه آن در سالهای گذشته نیز در اصفهان رخ داده است.
نزدیک به یک سال است که کرونا، این ویروس ناشناخته و عجیبغریب تمامی معادلات زندگی آدمها را بر هم زده و مدام آنها را دچار یک اتفاق یا بحران جدید میکند؛ مسائلی نظیر وسواس افراد به مواد شوینده و ضدعفونیکننده و همچنین ترس از حضور در جمعیت و ابتلا به بیماری کووید19. این دلهرهها، اما تمامی ندارد و نه تنها در تمام طول روز مانند خوره به جان افراد میافتد و از سر و کولشان بالا میرود، بلکه دامنه آن به خوابهایشان نیز کشیده و باعث شده، آنها شبها دچار کابوس شوند یا خوابیهای عجیبی ببینند که موضوع آن در رابطه با کروناست و در خلال خواب نیز به دنبال راهی برای فرار از ویروس کرونا و گریز از ابتلا به بیماری کووید 19 باشند.