نمایشگاه «نقش ارادت» نمایشگاهی است از آثار طراحان اصفهان برای ابراز ارادت به امام علی (ع) که در گالری گلستان عمارت سعدی حوزه هنری اصفهان به نمایش درآمده است. این نمایشگاه حاصل طراحی گرافیستهای اصفهانی در قالب کارگاه یک روزه با عنوان «طراحی نام و القاب امام علی (ع)» است و در نهایت ۳۴ اثر که به شیوه خط بنایی طراحی شدهاند به عنوان خروجی این کارگاه در نمایشگاهی با عنوان «نقش ارادت» به مناسبت میلاد امام علی (ع) از ششم اسفندماه در این گالری به نمایش درآمده است و تا 14 اسفند به کار خود ادامه میدهد. برای باخبر شدن از جزییات این نمایشگاه با حمیدرضا کشاورزی میاندشتی مدرس کارگاه یک روزه «طراحی نام و القاب امام علی (ع)» گفتگو کردیم.
«عصرها در حاشیه رودخانه، طرف باغ جنت، هیچ برای تفریح و تفرج میروید و آن مناظر زیبای عالم طبیعت را که دست قدرت پروردگار نصیب شهر اصفهان و ما ملت قدرناشناس کرده است، میبینید؟ آری کیست که آن دورنمای پلهای مارنان و سی و سه چشمه با درختان سر در هم کشیده، بیشههای پهناور و آن امواج آبهای رودخانه که این ایام تمام سطح بستر زایندهرود را پوشانده و زیباترین مناظر را در نظر ناظران جلوهگر میسازد، او را مجذوب خود نساخته باشد؟ همه کس طرف عصرها و حوالی غروب آفتاب در اثر کارها و مشاغل روزانه خود، خسته شده و میل دارد ساعتی را در گشت و تفرج گذرانده، دماغ فرسوده خود را با هوای روحپرور کنار رودخانه، از خستگیهای روزانه دمی آسوده دارد. لابد شما نیز گاهی منفردا و گاهی با رفقای خود حرکت کرده، وارد چهارباغ شده و از آنجا به طرف باغ جنت سرازیر میشوید»(اخگر، شماره 96، فروردین 1308).
راهاندازی پلتفرمهای ایرانی برای نمایش موازی با سینماها و شبکه نمایش خانگی، چندسالی است که به شکلی جدی توسط وزارت ارشاد پیگیری میشود. از دو سال گذشته، این پلتفرمها با پیشقراولی «نماوا» و «فیلیمو» وارد چرخه فعالیت شدند و در نخستین گام، اقدام به پخش چند سریال شبکه نمایش خانگی کردند. نتیجه، چیزی جز شکست برای این تجربههای نمایش نوین نبود؛ اما کرونا برای هر صنفی که زیانده بود، سبب ترویج فرهنگ استفاده از این پلتفرمها شد.
بهتازگی وارد چله روزه شدهایم، زمانی برای عبادت کردن و روزه گرفتن بهمنظور گرامیداشت اقامت چهلروزه عیسی (ع) در بیابان در آغاز خدمت عمومیاش. حدود یکچهارم آمریکاییها (شامل 61 درصد از کاتولیکها) بهطورمعمول و به خواست خود این ایام را در قالب گذشتن از خواستههای نفس، روزه گرفتن، صدقه دادن و دعا و مناجات گرامی میدارند. بسیاری از ادیان دیگر هم سنتهای پارسامنشانه مشابهی دارند، مانند یومکیپور در یهودیت و رمضان در اسلام که در آنها نیز افراد معتقد توبه کرده و بر نیاز خود به بهسازی نفس تأمل میکنند.
با این که عنوان قانون حمایت از حقوق مؤلفان و مصنفان و هنرمندان در ابتدا متبادرکننده حمایت کلی از حقوق هنرمندان است، اما این قانون در اصل حامی هر نوع تألیف و تصنیف نیز هست؛حتی اگر این تألیفها و تصنیفها جنبه هنری نداشته باشند. مقالههای علمی نیز از جمله آثاری هستند که مشمول حمایت قوانین حوزه حقوق مالکیت فکری قرار میگیرند.
شش سال از فوت زاون قوکاسیان سینماشناس، منتقد و مدرس سینما میگذرد و همچنان بحث تأسیس مرکزی فرهنگی به نام زاون در اصفهان به سرانجام نرسیده است. مرکزی که قرار بود بعد از فوت او محلی باشد برای حفظ میراثش و ادامهدهنده مسیری که او در فعالیتهای سینماییاش پیگیری میکرد. تأسیس موزهسینما در اصفهان مسئله دیگری است که فعالان سینمایی سالهاست از لزوم آن صحبت میکنند. موزهای که علاوه بر حفظ میراث زاون میتوان اسناد تاریخی سینمای اصفهان، مجموعههای شخصی سینماگران و دستاوردهای آنها و همچنین وجوه مختلف تاریخ سینمای اصفهان از جمله سینمای آزاد را به خوبی حفظ و نگهداری کند. با این حال ایده تأسیس موزه سینما هم مانند تأسیس مرکز فرهنگی زاون بدون هیچ تصمیمی رها شده است.
بیست و هفتم بهمن ماه سال جاری بود که رئیس سازمان زیباسازی اصفهان از مرمت و نصب قسمت میانی مجسمه تقدیس پرویز تناولی گفت. مرمت و نصبی که این بار هشت روز بیشتر دوام نیاورد و بخش میانی مجسمه تقدیس در کمال تعجب همگان برای سومین بار دزدیده شد. اگر فاصله میان ربودن اول و دوم دهسال بود، این بار هشت روز کافی بود تا دوباره قلب تقدیس دزدیده شود.
به راستی کدام یک از ما از هدیه گرفتن خوشحال نمیشود؟ وقتی چیزی را از کسی هدیه میگیریم نسبت به وقتی که همان چیز را با پول خودمان میخریم احساس متفاوت، و به یک معنا زیباتری، داریم. چه چیزی در هدیه وجود دارد که موجب خلق چنین احساس زیبایی میشود؟ ممکن است هدیهای که دریافت میکنیم چندان ارزشی در بازار نداشته باشد ولی برای خودمان ارزش زیادی داشته باشد؛ طوری که هیچکس دیگری نتواند ارزش آن را برآورد کند. ارزش هدیه از کجا ناشی میشود؟ چه فرقی با ارزش بازار دارد؟ جالب اینکه فقط هدیه گرفتن از دیگران لذتبخش نیست، وقتی به بقیه هدیه میدهیم هم احساس مسرت میکنیم. با اینکه از جیبمان برای شخص دیگری پول دادهایم و از لحاظ منطق بازار ضرر کردهایم باز هم از کارمان لذت میبریم. منطق رازآمیز هدیه چیست؟ چگونه میشود فلسفه هدیه را توضیح داد؟ هدیه چگونه کار میکند؟ اقتصاد مبتنی بر هدیه چه سازوکاری دارد؟
نه در مقام منتقد یا نویسنده، بلکه در مقام علاقهمند ادبیات داستانی با عنوان بسیار تکرارشونده ادبیات مقاومت یا پایداری که درخصوص تفاوت یا تشابه آن بسیار میشود گفت، با پرسشهایی مواجه بودم: آیا این عبارت تغییر معنا داده؟ مصادیق آن کداماند؟ و در نزد اهل ادبیات دیگر کشورها چه معنایی دارد؟ واکنش اهل ادبیات به مسئلهای که دیگر اکنون برای ما بسیار به گوش آشناست یعنی فلسطین، از آغاز اشغال تاکنون چه روندی طی کرده است؟ وقایع تاریخی خاورمیانه و کشورهای عربی در رمان این کشورها چه انعکاس و تأثیری داشته است؟ این جستار کوتاه تلاش میکند این موضوعها را وارسی کند و اگر توانست، پاسخی بیابد. به همین دلیل دایره بحث محدود به رمان معاصر عرب با تکیه بر رمان با موضوع فلسطین است.
درباره تاریخ تئاتر اصفهان تاکنون چند کتاب منتشرشده است. پرویز ممنون و ناصر کوشان دراینباره قلمزده و آثاری منتشر کردهاند؛ اما در مورد سینما در اصفهان کسی تاکنون سخن درخوری نگفته بود. یک دلیل آنکه اصفهان منشأ سبک تئاتر کمدی انتقادی و در سراسر کشور در این رشته زبانزد بود؛ اما در سینما در مقابل تهران چندان حرفی برای گفتن نداشت. هنرپیشگانی نیز اگر بر خواسته بودند، خیلی زود راهی تهران و در آنجا شکوفا شده بودند؛ اما اینهمه رابطه اصفهان و سینما نیست. ورود سینما به اصفهان هم برای خود داستانی دارد. فیلمهایی که به نمایش میگذاشتند. رشد و گسترش سینماها، تماشاگران سینما و طبقه اجتماعی آنها، تأثیری که این سالنهای بزرگ بر شهرسازی و معماری شهری اصفهان بر جای گذاشتند.
شاهنامه فردوسی مجموعهای از شخصیتهای متنوع است که هرکدام خلقوخو و ویژگیهای مخصوص به خود را دارند. هرکس با خواندن شاهنامه خودش را با یک یا چند شخصیت آن نزدیکتر میبیند. از این منظر، به معرفی ده شخصیت شاهنامه میپردازیم که گمان میکنیم به انسان قرن 21 نزدیکترند.